Πoλεμικό Ναυτικό και οικονομική κρίση

Αναπαραγωγή του βίντεο
el

Παίρνοντας το πλοίο από το Πέραμα και κατευθυνόμενος προς την Σαλαμίνα ο επισκέπτης έχει την ευκαιρία να θαυμάσει τον ναύσταθμο του πολεμικού ναυτικού. Αραγμένα τα πολεμικά πλοία, άλλα επισκευάζονται και άλλα είναι έτοιμα να βγουν στην θάλασσα, όταν κληθούν. Το πλοίο διασχίζει τα ίδια στενά όπου πέρασαν στην αρχαιότητα τα πλοία του Θεμιστοκλή και νίκησαν τον στόλο του Ξέρξη στην περίφημη ναυμαχία της Σαλαμίνας . Μία ναυμαχία που διδάσκεται μέχρι σήμερα σε σχολές πολέμου ολόκληρου του κόσμου. Στην Σαλαμίνα κοντά στον ναύσταθμο έχει επιλέξει να ζει ο μέχρι πριν δύο μήνες Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού, ναύαρχος, Κοσμάς Χρηστίδης.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

To πλεονέκτημα που είχε αυτό είναι ότι έβλεπες συνεχώς την θάλασσα. Και τώρα και σήμερα που μιλάμε δεν σας κρύβω ότι την θάλασσα θέλω να βλέπω.

Σοφία Παπαϊωάννου

Σας λείπει η θάλασσα τώρα που έχετε αποστρατευτεί;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Μέχρι στιγμής νομίζω ότι είμαι σε κανονική άδεια για να σας πω την αλήθεια. Αλλά σίγουρα μου λείπει η θάλασσα και σίγουρα θα ζήσω κοντά στην θάλασσα.

Ο Κοσμάς Χρηστίδης δεν βρισκόταν πάντα κοντά στην θάλασσα. Γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Λάρισα κοντά σε βάση της πολεμικής αεροπορίας. Στην αρχή θέλησε να γίνει πιλότος αλλά τελικά επικράτησε η αγάπη του προς την θάλασσα. Η καταγωγή της οικογένειας όμως κρατάει από πιο μακριά.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Η καταγωγή μου είναι από την πόλη, και μέσω της Σμύρνης ο πατέρας μου μετά την μικρασιατική καταστροφή ήρθε στην Ελλάδα.

Σοφία Παπαϊωάννου

Οπότε μεγαλώσατε με την ιδέα των χαμένων πατρίδων.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Α, είναι σίγουρο ότι μεγάλωσα με την ιδέα των χαμένων πατρίδων και είχα την τύχη να τις δω μέσα από το πλοίο. Συγκινητικό είναι, συγκινητικό.

Με μία άλλη μεγάλη ιδέα μεγάλωσε στην Κηφισιά σε αυτό το ιστορικό σπίτι ο Αντιναύαρχος Κωνσταντίνος Μαζαράκης - Αινιάν, ο μέχρι πρόσφατα Αρχηγός Στόλου ο οποίος αποστρατεύτηκε πριν δύο μήνες μαζί με τον Ναύαρχο Χρηστίδη.

Σοφία Παπαϊωάννου

Πώς αποφασίσατε να μπείτε στο ναυτικό;

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Η οικογένειά μου είναι στρατιωτική, εγώ επέλεξα το ναυτικό από μία αγάπη ιδιαίτερη προς την θάλασσα.

Ο Αντιναύαρχος φέρει το ίδιο όνομα του Μακεδονομάχου παππού του που οργάνωσε μαζί με τον Παύλο Μελά την απελευθέρωση της Μακεδονίας ενώ και ο πατέρας του ήταν στρατιωτικός.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Εγώ επέλεξα το ναυτικό. Θυμούμαι μάλιστα ότι ορισμένοι συμμαθητές του πατέρα μου τον έπαιρναν τηλέφωνο όταν είχα μπει στην σχολή δοκίμων και του λέγανε πως επέτρεψες στον γιο σου να μπει στο ναυτικό και όχι στην σχολή Ευελπίδων. Παρά ταύτα εάν σήμερα είχα ξανά την δυνατότητα να ξαναγυρίσω 30 – 40 χρόνια πίσω πάλι θα επέλεγα την σχολή δοκίμων.

Όταν οι δύο αξιωματικοί ανέλαβαν την ηγεσία του Ναυτικού στα τέλη του 2011 σε μία δύσκολη οικονομική συγκυρία για τη χώρα γνώριζαν όπως και όλοι οι αξιωματικοί του Ναυτικού την ιστορική σημασία του σώματος.

Ιωάννης Παλούμπης - Αντιναύαρχος ΠΝ

Η μισή Ελλάδα είναι πάνω σε νησιά. Δεν θα μπορούσε κανένας ποτέ να διανοηθεί ότι μια τέτοια χώρα με τόσα πολλά νησιά με τον μισό της πληθυσμό σχεδόν στα νησιά δεν θα έπρεπε να έχει ναυτιλία, δεν θα έπρεπε να είναι μια χώρα ναυτική.

Ο Αντιναύαρχος Ιωάννης Παλούμπης έχει μελετήσει σε βάθος την ναυτική αυτή ιστορία της χώρας μας. Τον συναντήσαμε ένα πρωί ανάμεσα στα εκθέματα του ναυτικού Μουσείο της Ελλάδας στον Πειραιά για να μας εξηγήσει την σημασία της. Η πρώτη και μεγαλύτερη ιστορική αλήθεια για το ναυτικό, μας εξήγησε ο αντιναύαρχος Παλούμπης είναι ότι η κατάστασή του ήταν πάντοτε ευθέως ανάλογη με την ιστορική πορεία της χώρας.

Ιωάννης Παλούμπης - Αντιναύαρχος ΠΝ

Όποτε το ναυτικό ήτανε προσεγμένο και στα πάνω του και η ελληνική ιστορία ανέβαινε. Όποτε το ναυτικό παραμελείτο πηγαίναμε κάτω.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Η μεγάλη δύναμη του Βυζαντίου ήτανε ο στόλος, όταν παραμέλησε τον στόλο και μετατράπηκε σε φεουδαρχία ας πούμε κατέρρευσε. Η ελληνική επανάσταση του ‘21 κατά την άποψή μου ο κύριος λόγος για τον οποίο πέτυχε ήτανε η αδυναμία των Τούρκων να στείλουν ενισχύσεις γρήγορα στον χώρο της νότιας Βαλκανικής λόγω των Ελλήνων ναυτικών.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Η Ελλάδα ιστορικά ήτανε πάντοτε μια ναυτική χώρα. Και η ναυτική ισχύς ιστορικά δεδομένη. Το κλειδί όμως σε αυτό το σκεπτικό ήταν η επένδυση στο ναυτικό. Και η επένδυση στο ναυτικό νομίζω ότι είναι επένδυση για την πατρίδα για την Ελλάδα. Όποτε δεν το ‘χουμε πράξει, ιστορικά έχει αποδειχθεί ότι μπορεί να έχουμε κάνει και λάθος.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Με έναν απλοϊκό τρόπο μπορούμε να πούμε ότι όσες φορές η Ελλάδα παραμέλησε το Ναυτικό της μπήκε σε περιπέτειες.

Ο ναύαρχος Γρηγόρης Δεμέστιχας που πρόσφατα έγραψε ένα βιβλίο για την εθνική στρατηγική της Ελλάδας, με μακρά πείρα στο ναυτικό μας θυμίζει πως όλες οι τελευταίες κρίσεις με την Τουρκία έγιναν στην θάλασσα και γι’ αυτό ένα ισχυρό ναυτικό σήμερα είναι αναγκαίο.

Ανχος ΠΝ Γρηγόρης Δεμέστιχας - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Οι ένοπλες δυνάμεις τι είναι; Είναι το δεξί χέρι για την άσκηση της διπλωματίας. Εάν δεν μπορούμε πολιτισμένα, ήρεμα να τα βρούμε πρέπει ο άλλος να υπολογίζει ότι έχεις ισχυρές ένοπλες δυνάμεις, έχεις εθνική ισχύ, έχεις κάνει τις κατάλληλες προετοιμασίες, τις κατάλληλες συμμαχίες και άρα θα το σκεφθεί πάρα πολύ για να δημιουργήσει ξανά κρίσεις. Διότι μία κρίση αν ξεφύγει, τότε πάμε σε πόλεμο. Δεν είναι κρίση και την ξεχάσαμε.Δεν μπορεί κανείς να παραιτηθεί. Διότι τι θα πούμε στα δισέγγονα και στα εγγόνια μετά; Ότι παραιτηθήκαμε και μπήκε η Τουρκία και αλώνισε; Αλίμονο.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες της ιστορικής ισχύς του πολεμικού ναυτικού της χώρας μας αποτέλεσε η ναυτοσύνη και το υψηλό ηθικό των ναυτικών. Για να καταλάβει κανείς πόσο σημαντικό είναι το ηθικό ιδιαίτερα μέσα στην θάλασσα πρέπει πρώτα να κατανοήσει την φύση του Πολεμικού Ναυτικού. Μέσα σε ένα πλοίο κανείς δεν μπορεί να κρυφτεί, όλοι από τον απλό ναύτη μέχρι τον κυβερνήτη είναι ενωμένοι, στην ίδια μοίρα.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Μέσα σε ένα πλοίο η μοίρα όλων είναι κοινή. Εάν το πλοίο βυθιστεί θα βυθιστούν όλοι μαζί από τον κυβερνήτη μέχρι τον τελευταίο ναύτη. Αυτό δημιουργεί μία νοοτροπία, όπως το λέγανε στην επανάσταση συντροφοναυτών, είμαστε όλοι μαζί σύντροφοι δεν είμαστε μόνο μια ιεραρχία. Εϊμαστε σύντροφοι. Με αυτές τις συνθήκες το υψηλό ηθικό σε ένα πλοίο είναι εύκολο να διατηρηθεί. Όπως επίσης, μία πτώση του ηθικού δεν θα μείνει σε ατομικό επίπεδο, θα πάρει η μπάλα ολόκληρο το πλοίο πάρα πολύ γρήγορα. Και πιθανώς να μην υπάρξουνε εγκαίρως μηνύματα προειδοποιητικά μιας καταστροφικής στροφής.

Αυτά τα προειδοποιητικά μηνύματα και το ηθικό των πληρωμάτων είχε στο μυαλό του και ναύαρχος Χρηστίδης όταν τον Μάρτιο του 2013 στην τελετή αποχώρησής του από το πολεμικό ναυτικό αποφάσισε απευθυνόμενος προς την ηγεσία του Υπουργείου Αμύνης να υπενθυμίσει μια διάσημη φράση του Ναυάρχου Κουντουριώτη που ακόμη και σήμερα τον συγκινεί.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Εγώ μόνο ένα πράγμα ξέρω, ότι καράβια χωρίς έμψυχο υλικό είναι μόλυβδος βυθιζόμενος βαρύς εντός ύδατος. Και ο Κουντουριώτης το πίστευε αυτό. Και παρότι καταγόταν από αριστοκρατική οικογένεια είχε ένα χάρισμα να μιλάει απλά στους ναύτες να είναι λαϊκός να είναι πολύ κοντά τους. Αλλά σίγουρα πίστευε στο προσωπικό. Όπως έλεγε στις ναυμαχίες, τι θέλουν τα παιδιά μου.

Σοφία Παπαϊωάννου

Τι ήταν αυτό όμως που σας έκανε να χρησιμοποιήσετε την έκφραση του Κουντουριώτη φεύγοντας;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Ότι πιστεύω ότι στον άνθρωπο πρέπει να δώσουμε το όλο το όλη την βάση. Και στο ηθικό του ανθρώπου, θα πρέπει να το ανεβάσουμε. Έχετε υπόψη σας το ηθικό δεν διατάσσεται. Εμπνέεται. Που σημαίνει ότι οι ηγέτες θα πρέπει να είναι ικανοί και εκπαιδευμένοι να το εμπνεύσουν και μάλιστα να το εμπνεύσουνε σε όλα τα επίπεδα. Είτε αυτός λέγεται ναύτης είτε λέγεται υπαξιωματικός είτε λέγεται αξιωματικός. Επάνω σε αυτό λοιπόν η επιλογή των κυβερνητών, των διοικητών, των διευθυντών θα πρέπει να γίνεται με αξιοκρατικά και όχι κομματικά κριτήρια. Το δεύτερο κομμάτι για το ηθικό είναι το εκπαιδεύουμε τον κόσμο να στηρίζεται στην αξία της δικαιοσύνης που θα προωθηθεί με την δουλειά του με την εργασία του και με το αποτέλεσμά του. Και αυτό ο κόσμος, αυτό θα πρέπει να αναγνωρίζεται. Που σημαίνει ανελαστικά αιτήματα - κοινώς ρουσφέτια τα λέτε εσείς αλλά τα ανελαστικά αιτήματα ή οι προσπάθειες που γίνονται για να υλοποιηθούνε - θα πρέπει να είναι μέσα στις αρχές του δικαίου. Για να δώσεις το όραμα στον άλλον να είναι. Πως αλλιώς ανεβαίνει το ηθικό; Ότι αυτό που κάνουν τα στελέχη του ναυτικού, και όχι μόνο του ναυτικού θα έλεγα και των σωμάτων ασφαλείας, κυρίως το λιμενικό, τα ταξίδια που κάνουν μακριά από την οικογένεια ο τρόπος εργασίας οι βάρδιες οι οποίες είναι πάρα πολλές θα πρέπει να αναγνωρίζεται από την πολιτεία. Διότι αυτό που κάνουν και η προσπάθεια που κάνουν είναι η προσπάθεια για την προστασία του πολίτη. Να μπορεί ο πολίτης να είναι ελεύθερος. Και εδώ αναμειγνύονται τα σώματα ασφαλείας πάρα πολύ σε αυτό το κομμάτι. Το τρίτο θέμα για το ηθικό που μπορεί να πει κανένας είναι τα μηνύματα που περνάμε και οι υποσχέσεις ή αν θέλετε και οι περικοπές.

Το Πολεμικό Ναυτικό όπως και όλες οι ένοπλες δυνάμεις έχουν υποστεί μειώσεις στους μισθούς που αγγίζουν ακόμα και το 50% και όσο και αν δεν θέλουν οι περισσότεροι από περηφάνια να παραπονεθούν, όσο και αν δεν μπορούν από την φύση του επαγγέλματος να απεργήσουν, το γεγονός αυτό τους έχει επηρεάσει.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Οι μειώσεις των μισθών είναι πολύ σοβαρό θέμα. Από την άποψη ότι δεν μιλάμε για 10% και 20% μιλάμε για μειώσεις μισθών που έχουν μειώσει το εισόδημα κάτω από το μισό. Υπάρχουν άνθρωποι που έχουν πάρει δάνεια για να χτίσουν σπίτια, όπως σε ολόκληρη την κοινωνία άλλωστε και δεν μπορούν να τα αποπληρώσουνε. Η τράπεζα σε κυνηγάει. Δεν είναι προβλήματα που μπορούν ξεπεραστούν εύκολα.

Και οι δύο αρχηγοί θεωρούν ότι τα προβλήματα ξεκινούν από την στιγμή που ο κόσμος του Πολεμικού Ναυτικού θεωρεί ότι αδικείται.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Σε όλο τον ελληνικό λαό έχουν γίνει περικοπές άρα και στα στελέχη των ενόπλων δυνάμεων. Θα πρέπει να βάλουν πλάτη για τις περικοπές υπό την προϋπόθεση ότι θα είναι δίκαιες και όχι δυσανάλογες. Το προσωπικό επάνω σε αυτό με αυτά που προσφέρει θεωρεί ότι αδικείται. Ή για να είμαι πιο σαφής θεωρεί ότι τιμωρείται. Και δεν ξέρει τον λόγο γιατί τιμωρείται, γιατί αυτή η απαξίωση.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Η κύρια απειλή είναι να αισθανθεί το προσωπικό του ναυτικού ότι εμπαίζεται. Εάν αισθανθεί ότι αυτά τα οποία του λένε του τα λένε με σκοπό απλά να του πουλήσουνε παραμύθια θα υπάρξει πρόβλημα.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Και το θέμα είναι το τι θέλουμε τελικά. Θέλουμε να έχουμε στελέχη τα οποία να έχουνε και δεύτερη εργασία για να μπορέσουν να επιβιώσουν στην οικογένεια ή θέλουμε να έχουμε στελέχη να αυτοκτονούνε; Δεν ξέρω αυτή είναι μια έτσι απορία που δεν μπορεί να απαντηθεί στα στελέχη.

Οι δύο αρχηγοί όμως διαχωρίζουν την πτώση του ηθικού από το αξιόμαχο του πολεμικού ναυτικού.

Σοφία Παπαϊωάννου

Εσείς θεωρείτε ότι αυτή την στιγμή το ηθικό έχει πέσει σε βαθμό που να μην είναι αξιόμαχο το πολεμικό ναυτικό;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Προσέξτε να δείτε. Το ηθικό δεν θέλω να το μπερδεύουμε με το φρόνημα. Άλλο το φρόνημα και άλλο το ηθικό. Το φρόνημα είναι υψηλό. Τα στελέχη εκπαιδεύονται και έχουνε εκπαιδευτεί γι’ αυτό, είναι αφοσιωμένα στο καθήκον και θα κάνουν ότι καλύτερο μπορούνε. Άρα το φρόνημα είναι πάρα πολύ υψηλό.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Υπάρχει κατανόηση και υπάρχει η αίσθηση ότι όλοι βράζουμε στο ίδιο καζάνι. Δηλαδή τα προβλήματα που είναι κυρίως οικονομικά από την μείωση των μισθών και τα λοιπά αγγίζουν όλους. Με αυτή την έννοια δεν έχει επηρεαστεί το ηθικό μέσα στα πλοία. Ο κίνδυνος θα έλεγα εγώ κατά την άποψή μου είναι η μουρμούρα που δημιουργείται από τα προσωπικά προβλήματα που κουβαλάει ο καθένας από την οικογένεια του μέσα στο καράβι υπάρχει ο κίνδυνος κάποια στιγμή να οδηγήσουν σε μία ανεξέλεγκτη πτώση του ηθικού που θα είναι ραγδαία και δεν θα μπορεί να αναστραφεί.

Σοφία Παπαϊωάννου

Εσείς όσο ήσασταν αρχηγός έχετε κάποια παραδείγματα που το ηθικό είχε πέσει και σας εμπόδιζε στο κάνετε την δουλειά σας; Δηλαδή υπήρχε κάτι συγκεκριμένο που είδατε που δεν θα περιμένατε να το δείτε στο Ναυτικό;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Ναι έχω δει άτομα λόγω των δυσμενών συνθηκών λόγω κρίσεως να χάνουνε το ηθικό τους. Αυτή είναι η πραγματικότητα δεν είναι αλλά είναι μέσα στα πλαίσια που έχει όλη η κοινωνία. Εάν αυτός είναι κυβερνήτης ή διοικητής όπως καταλαβαίνεται θα είναι αρνητικό το αποτέλεσμα.

Σοφία Παπαϊωάννου

Και το έχετε δει σε κυβερνήτη ή διοικητή;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Δεν θα ήθελα να απαντήσω.

Βασικός παράγοντας για την ισχύ ενός ναυτικού αποτελεί και η επιχειρησιακή του ικανότητα. Ο στόλος εκπαιδεύει τα πληρώματά του σε ένα πρώτο στάδιο στις ειδικές σχολές. Εκεί ο κάθε ναυτικός ατομικά λαμβάνει τις απαραίτητες γνώσεις. Σε ένα δεύτερο όμως στάδιο το πλήρωμα είναι ιδιαίτερα σημαντικό να εκπαιδευτεί και να δεθεί με όλα τα μέλη του πληρώματος εν πλω κάτι που μαθαίνεται μόνο με ασκήσεις.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Που είναι πάρα πολύ κοστοβόρες.

Λόγω της οικονομικής κρίσης περικοπές δεν έγιναν μόνο στους μισθούς και τις συντάξεις των ενόπλων δυνάμεων αλλά και στα κονδύλια που δίνονται για ασκήσεις.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Οι σημερινές συνθήκες είναι τέτοιες που δεν επιτρέπουν να εκτελεστεί η επιχειρησιακή εκπαίδευση, οι ασκήσεις, στον αριθμό των ασκήσεων που θα έπρεπε σε ιδανική περίπτωση να γίνεται.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Το 2012 στο θέμα της επιχειρησιακής εκπαίδευσης υπήρξε ένα σοκ. Και τι θέλω να πω με το σοκ. Έγινε για πρώτη φορά, μειώσαμε τις ασκήσεις γιατί έπρεπε να ισοσκελίσουμε τον προϋπολογισμό.

Σοφία Παπαϊωάννου

Πόσες ασκήσεις θα έπρεπε να γίνονται και πόσες γίνονται σήμερα;

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Αυτή την στιγμή ο αριθμός των ασκήσεων είναι θα έλεγα το ¼ των ασκήσεων που ιδανικά θα θέλαμε να κάνουμε και το κύριο κόστος ας πούμε αυτής της μείωσης το πληρώνουνε κατά την άποψή μου οι διοικητές και τα επιτελεία τους. Γιατί τους δίνονται λιγότερες ευκαιρίες εν πλω να διοικήσουν μοίρες πλοίων.

Σοφία Παπαϊωάννου

Εσείς ως αρχηγός όταν έπρεπε να μειώσετε τόσο πολύ τις ασκήσεις πως αισθανθήκατε;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Όπως θα αισθανόταν ο κάθε αρχηγός αλλά τα πάντα γίνονται σύμφωνα με τον προϋπολογισμό που έχεις. Οι ασκήσεις, αυτό ήταν επιτακτικό. Δεν υπήρχε θέμα αν θα μειωθούνε ή δεν θα μειωθούνε οι ασκήσεις, διότι έπρεπε να ισοσκελιστεί ο προϋπολογισμός. Έχετε υπόψη σας πολλές φορές το ΚΥΣΕΑ παίρνει αποφάσεις και λεει ότι θα δώσει στους λειτουργικούς υπολογισμούς τα χρήματα, τα οποία χρειάζονται για τις διεθνείς υποχρεώσεις, τα οποία όμως δεν μπαίνουν μέσα στον λειτουργικό προϋπολογισμό. ‘Άρα για να έχεις βάθος χρόνου για την εκπαίδευση θα πρέπει να δεις από πριν πώς θα τον ισοσκελίσεις γιατί η κατάσταση χειροτερεύει.

Ποιο είναι όμως το κόστος των ασκήσεων για τον προϋπολογισμό; Όπως μας εξήγησαν και οι δύο αρχηγοί τα καύσιμα δεν είναι ο μόνος περιοριστικός παράγοντας. Μεγάλη ανησυχία υπάρχει στο Πολεμικό Ναυτικό σήμερα - σε σημείο που να αποτρέπει τέτοιες ασκήσεις - για την φυσιολογική φθορά του υλικού.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Ο τρόπος με τον οποίο γίνεται η πρόσκτηση ανταλλακτικών που είναι δύσκολος δύσκαμπτος και αναποτελεσματικός πέραν του κόστους δημιουργεί την ανάγκη να προστατεύσουμε το υλικό από φθορά. Διότι κάθε βλάβη είναι κόστος και κυρίως χρόνος για αποκατάσταση. Άρα λοιπόν η μείωση των δραστηριοτήτων των πλοίων είναι απαραίτητο να γίνει για να εξασφαλίσουμε την μακροβιότητα του υλικού. Άρα λοιπόν πρέπει να παντρέψουμε την ανάγκη διατήρησης της επιχειρησιακής ικανότητας του στόλου χωρίς όμως να επιβαρύνουμε υπερβολικά το υλικό. Είναι μια λεπτή ισορροπία, αυτό είναι η καρδιά του προβλήματος.

Η επιχειρησιακή εκπαίδευση γίνεται και για λόγους οικονομίας, πολλές φορές σήμερα, όχι εν πλω αλλά σε χάρτες.

Σοφία Παπαϊωάννου

Δηλαδή μακροπρόθεσμα αυτή η έλλειψη ασκήσεων τι μπορεί να φέρει στο ναυτικό;

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Μία σταδιακή μείωση της συνολικής επιχειρησιακής αποτελεσματικότητας του στόλου λόγω κυρίως μείωσης των ικανοτήτων των επιτελείων εν πλω.

Η έλλειψη δυνατότητας της Ελλάδας να πραγματοποιήσει όσες ασκήσεις απαιτούνται έχει όμως μία ακόμη ιδιαίτερα σημαντική επίπτωση. Η Ελλάδα δεν συμμετέχει πια σε διεθνής αποστολές όπως έκανε στο παρελθόν. Μία δεκαετή παρουσία μας σε περιοχές όπως η Ερυθρά Θάλασσα ή ο Περσικός κόλπος έχει σταματήσει ή περιοριστεί με αποτέλεσμα να μην επιδεικνύει, όπως λένε στο Ναυτικό, η Ελλάδα σημαία. Ο αντιναύαρχος Παλούμπης μας εξηγεί ποια είναι ιστορικά η σημασία στην επίδειξη της σημαίας.

Ιωάννης Παλούμπης - Αντιναύαρχος ΠΝ ε.α.

Από τα πάρα πολύ παλιά χρόνια, μια χώρα, η οποία ήθελε να δείξει το ενδιαφέρον της για μια περιοχή, οποιαδήποτε περιοχή της γης το έκανε αυτό στέλνοντας κάποια καράβια, μια μοίρα καραβιών, σε αυτή την περιοχή. Αυτό είναι κάτι, το οποίο, αν θέλετε, είναι ένας διπλωματικός τρόπος να δηλώσεις το ενδιαφέρον σου για μια περιοχή του κόσμου και βέβαια δεν μπορεί να γίνει από κανέναν άλλον από τους δύο κλάδους των Ενόπλων Δυνάμεων, δεν είναι δυνατόν να στείλεις 20 αεροπλάνα να πάνε κάπου ή να στείλεις ένα τάγμα ή ένα σύνταγμα για να επιδείξουν το ενδιαφέρον τους.

Θάνος Ντόκος – Γενικός Δ/ντης ΕΛΙΑΜΕΠ

Όταν μια χώρα σαν την Ελλάδα ανήκει στην ΕΕ, ανήκει στο ΝΑΤΟ δεν μπορεί να μην έχει παρουσία σε κάποιες αποστολές, δεν μπορεί να μην έχει ρόλο. Επιπρόσθετα δε, και για την Ελλάδα υπάρχει το ζήτημα της Κύπρου. Ακόμα και αν δεν μπορούμε με αποκλειστικά δικά μας μέσα να διασφαλίσουμε την ασφάλεια της Κύπρου είναι απαραίτητο να υπάρχει και μια ελληνική ναυτική παρουσία και στην Ανατολική Μεσόγειο.

Συναντήσαμε στην Αθήνα τον Θάνο Ντόκο Γενικό Δ/ντή του ΕΛΙΑΜΕΠ του ιδρύματος που εδώ και 20 χρόνια ασχολείται με ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και άμυνας. Ο Ντόκος που έχει εργαστεί στο Τμήμα Στρατηγικού Σχεδιασμού του Υπ. Αμύνης και διδάσκει σε στρατιωτικές σχολές θεωρεί επίσης ιδιαίτερα σημαντικό η Ελλάδα να έχει συμμετοχή σε διεθνείς ασκήσεις με το Ναυτικό της.

Θάνος Ντόκος – Γενικός Δ/ντης ΕΛΙΑΜΕΠ

Προφανώς μια χώρα με τόσα πολλά νησιά και τέτοιο θαλάσσιο χώρο δεν έχει την πολυτέλεια να μην έχει ένα ισχυρό ναυτικό. Ακόμα και αν δεν είχαμε την Τουρκία απέναντι μας η Ελλάδα θα έπρεπε να έχει ισχυρές ναυτικές δυνάμεις και μάλιστα το ναυτικό δίνει και την δυνατότητα απόκτησης ρόλου και επιρροής αρκετά μακρύτερα των συνόρων μιας χώρας και θα έλεγα την συγκεκριμένη χρονική συγκυρία, μια χώρα όπως η Ελλάδα με την εμπορική ναυτιλία που έχει, πρώτη σε όλο τον κόσμο αν συνυπολογίσει κανείς και τα ελληνικών συμφερόντων πλοία, δεν έχει την πολυτέλεια να μην έχει ναυτική παρουσία και σε διεθνείς αποστολές όπως για παράδειγμα η αποστολή για την αντιμετώπιση της πειρατείας στην Ερυθρά θάλασσα, απ’ την οποία αναγκαστήκαμε να αποχωρήσουμε το τελευταίο διάστημα λόγω οικονομικών δυσκολιών.

Ο πρώην αρχηγός του στόλου αντιναύαρχος Μαζαράκης Αινιάν θεωρεί ιδιαίτερα ανησυχητικό ότι έχουμε σταματήσει την συμμετοχή μας σε ασκήσεις του ΝΑΤΟ.

Σοφία Παπαϊωάννου

Εκεί τι έχει συμβεί; Έχει μειωθεί η συμμετοχή μας στις ασκήσεις του ΝΑΤΟ;

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Έχει μηδενιστεί. Έχει μηδενιστεί. Όπως μηδενίστηκε η συμμετοχή μας σε διεθνής αποστολές, πλην μίας αποστολής που είναι η παρουσία μας στην UNIFIL στον Λίβανο από παντού αλλού έχουμε αποσύρει την συμμετοχή μας με το σκεπτικό ότι κερδίζουμε έτσι το κόστος από την συμμετοχή και μπορούμε και επενδύουμε αυτό το κόστος για την εκπαίδευση την επιχειρησιακή του στόλου στα κύρια καθήκοντά του, τα επιχειρησιακά.

Τόσο ο Χρηστίδης όσο και ο Μαζαράκης πιστεύουν ότι μπορεί τώρα να μην αισθανόμαστε το πρόβλημα αλλά μακροπρόθεσμα θα υπάρχουν σοβαρές επιπτώσεις.

Σοφία Παπαϊωάννου

Αυτό τώρα τι επιπτώσεις έχει το ότι δεν συμμετέχουμε στις ασκήσεις του ΝΑΤΟ;

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Βραχυπρόθεσμα δεν έχει επιπτώσεις. Διότι η φήμη που είχαμε επιζεί για κάποιο καιρό. Και είχαμε πολύ καλή φήμη. Βέβαια μακροπρόθεσμα θα δημιουργήσει κατά την άποψή μου πολύ άσχημες επιπτώσεις. Και για αυτό πρέπει το ταχύτερο δυνατόν να επανέλθουμε. Το ταχύτερο δυνατόν είναι ένας γενικός όρος βέβαια, εξαρτάται από τις δυνατότητες που θα έχουμε τις οικονομικές. Αλλά και τις προτεραιότητες που θα θέσει η εκάστοτε κυβέρνηση. Τι θέλει να πετύχει. Δηλαδή για να το οριοθετήσω χρονικά εγώ δεν πιστεύω ότι μπορούμε να μείνουμε πάνω από ένα χρόνο ακόμα εκτός από κάθε συμμαχική ή διεθνή αποστολή. Μας κάνει ζημιά.

Σοφία Παπαϊωάννου

Πιστεύετε ότι η οικονομική κρίση έχει επηρεάσει την επιχειρησιακή ικανότητα του πολεμικού ναυτικού;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Σας είπα και προηγουμένως, κάθε τι δεν σβήνει απότομα, έχει ένα βάθος χρόνου μια αδράνεια το τι έχεις ετοιμάσει. Άρα την ικανότητά μας σήμερα που μιλάμε, σήμερα, δεν νομίζω ότι υπάρχει πρόβλημα Μακροπρόθεσμα δεν υπάρχει, είναι δεδομένο. Δεν έχω κανέναν ενδοιασμό. Ότι αν συνεχίσουμε έτσι θα έχουμε πρόβλημα. Ανησυχώ.

Την ίδια στιγμή που η Ελλάδα αποσύρεται από τις εν πλω ασκήσεις του ΝΑΤΟ η Τουρκία από την άλλη έχει αυξήσει την συμμετοχή της σε περιοχές που κάποτε κάλυπτε η Ελλάδα.

Θάνος Ντόκος – Γενικός Δ/ντης ΕΛΙΑΜΕΠ

Η Τουρκία μην έχοντας αυτούς τους οικονομικούς περιορισμούς είναι πάντοτε έτοιμη να καλύψει και να υπερκαλύψει την δική μας απουσία. Συμμετέχει αριθμητικά ποσοτικά πολύ περισσότερο και βεβαίως όταν λείπει η Ελλάδα το όφελος για την Τουρκία είναι πολύ μεγαλύτερο.

Αυτό φαίνεται σήμερα καθαρά σε μία περιοχή που έχει εξαιρετική σημασία για την Ελλάδα: την ανατολική Μεσόγειο. Όπως μας εξηγεί ο Αντιναύαρχος Μαζαράκης-Αινιάν το γεγονός ότι η Τουρκία καλύπτει για το ΝΑΤΟ την περιοχή ανάμεσα στην Κύπρο την Κρήτη και τα Δωδεκάνησα είναι εξαιρετικά ανησυχητικό.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Η Τουρκία για το ΝΑΤΟ είναι πολύ σημαντική χώρα κατά κύριο λόγο λόγω της γεωγραφικής της θέσης, του ισχυρού στρατού της, εγώ θα προσέθετα της σχετικά φθηνής ανθρώπινης ζωής των στρατιωτών της. Θέλει να γίνει ναυτική δύναμη. Έχει καταλάβει ότι οποιαδήποτε ανέλιξή της σε τοπική υπερδύναμη δεν μπορεί να γίνει εάν δεν αποκτήσει μια ναυτική διάσταση σημαντική που να καλύψει τουλάχιστον την Ανατολική Μεσόγειο, πράγμα το οποίο σιγά-σιγά το πετυχαίνει. Κατά μέσο όρο περιπολούν στην Ανατολική Μεσόγειο τουλάχιστον δύο φρεγάτες δύο ή τρεις κανονιοφόροι ένα πετρελαιοφόρο στόλου και μερικές πυραυλάκατοι. Σε μόνιμη βάση. Δείχνει μία έντονη παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο που από την δική μας μεριά, α, και τα αεροσκάφη της βέβαια τα οποία περιπολούν. Από την δική μας πλευρά η παρουσία μας στην ανατολική μεσόγειο αυτή την στιγμή είναι η μία πυραυλάκατος ή κανονιοφόρος που συμμετέχει στην UNIFIL στο Λίβανο υπό το καπέλο του ΟΗΕ.

Σοφία Παπαϊωάννου

Αυτή τη στιγμή υπάρχει παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο της Ελλάδας;

Θάνος Ντόκος – Γενικός Δ/ντης ΕΛΙΑΜΕΠ

Όχι, στον βαθμό που θα θέλαμε και υπάρχουν και περιορισμοί, οικονομικοί περιορισμοί της εποχής που περιορίζουν την ελληνική παρουσία όσον αφορά και την συχνότητα και την διάρκεια που μένουν τα ελληνικά στην περιοχή αυτή.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Είναι δικιά μας η επιλογή νομίζω της εθνικής πολιτείας να πει το τι ακριβώς θέλουμε. Για το Αιγαίο είναι γνωστά δεν πρόκειται να αναμειχθώ καθόλου είναι σε όλους γνωστά. Η ανατολική μεσόγειος είναι μέσα στα κυριαρχικά μας δικαιώματα. Άρα η παρουσία μας θα πρέπει να είναι αισθητή.

Σοφία Παπαϊωάννου

Είναι αισθητή;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Σε αρκετό ποσοστό είναι αισθητή. Όχι μέχρι εκεί που μπορώ να σκεφτώ. Τα κυριαρχικά μας δικαιώματα για μένα είναι η ΑΟΖ. Άρα εκεί θα πρέπει να έχεις διεκδίκηση. Και αυτό θα πρέπει να το πράττεις. Αυτό θέλει χρήμα. Θέλει το αντίστοιχο ποσόν έμπρακτα για να ενισχυθεί.

Μέσα σε αυτά τα πλαίσια η Τουρκία για να δείξει την ισχυρή της θέση στο Αιγαίο στέλνει τα πλοία της να περάσουν πολύ κοντά από τις ηπειρωτικές ακτές της χώρας μας.Ο ναύαρχος Κοσμάς Χρηστίδης μας αποκαλύπτει τι τον προβληματίζει σε σχέση με αυτές τις συνεχείς προκλήσεις των Τούρκων αλλά και τι σκέπτεται την στιγμή που συμβαίνουν.

Σοφία Παπαϊωάννου

Πώς αισθάνεται ένας αρχηγός του ΓΕΝ όταν βλέπει την τουρκική φρεγάτα να φτάνει μέχρι το Σούνιο;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Δεν με προβληματίζει, εφόσον τηρεί τους κανόνες Διεθνούς Δικαίου που έχει το δικαίωμα να το κάνει. Δεν με προβληματίζει. Με προβληματίζει το πότε το κάνει και με προβληματίζει μακροπρόθεσμα ότι θα συνεχίσει να το κάνει, και αυτό του δίνει μέσα του την πεποίθηση ότι μπορώ να κάνω ότι θέλω στο Αιγαίο. Και αυτά που δικαιούμαι σύμφωνα, και αυτά που μπορώ να κάνω παραπάνω. Αυτό δεν μπορώ εγώ να το δω μακροπρόθεσμα να γίνεται και να συνεχίσει. Δημιουργεί πεποίθηση κουλτούρας νίκης στους Τούρκους. Με προβληματίζει ότι αυτό που κάνουμε ξοδεύουμε πάρα πολλά πετρέλαια, η συνεχής παρακολούθηση, η οποία θα πρέπει να υπάρχει, να δείχνουμε το παρόν εξωτερικά, αλλά εσωτερικά παρακολουθούμε. Δεν έχουμε, αν γίνει κάτι θα είμαστε...

Σοφία Παπαϊωάννου

Δηλαδή εκείνη την ώρα που μπαίνει μια φρεγάτα εντός των ελληνικών χωρικών υδάτων και γίνεται μια σύσκεψη πως θα το αντιμετωπίσετε την διέλευση αυτή, ένα απ’ τα πρώτα που συζητάτε είναι ‘’ωχ τα πετρέλαια που θα ξοδέψουμε?’’.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Όχι. Δεν έχουμε. Τα πετρέλαια που θα ξοδέψουμε έχει να κάνει με όλα τα προηγούμενα. Είναι το cost effective. Αξίζει τον κόπο να ξοδέψω πετρέλαια για αυτό; Αν αυτό είναι για την θετική κοινή γνώμη καλό, αξίζει τον κόπο. Αν αυτό είναι για να αυξήσουμε το ηθικό το δικό μας του προσωπικού είναι καλό, αξίζει τον κόπο. Άμα είναι να το κάνουμε για να δηλώσουμε ότι εδώ είμαστε ενώ εσύ έχεις το δικαίωμα να το κάνεις, νομίζω ότι δεν αξίζει τον κόπο. Απλώς εκείνο που θεωρώ, και έχει να κάνει και με το πρωτόκολλο πολλές φορές, ότι ό,τι διεκδικείς και έχεις άδικο θα πρέπει να σου το δείχνω. Σε αυτά αξίζει τον κόπο οτιδήποτε πετρέλαιο έχεις κάνει, έχεις ξοδέψει, και όχι μόνο πετρέλαιο. Και σε αυτό το κομμάτι θεωρώ ότι είμαστε ελαστικοί.

Πέρα όμως από την διεθνή παρουσία και το έμψυχο υλικό του ναυτικού αν υπάρχει κάτι για το οποίο το Πολεμικό Ναυτικό περηφανευόταν για χρόνια είναι ότι για τους εξοπλιστικούς ελιγμούς του. Ιστορικά η Ελλάδα σχεδόν πάντα αγόραζε, δοκίμαζε και εκπαιδευόταν πρώτη σε νέα πολεμικά σκάφη και μετά τα αγόραζε και η Τουρκία. Στους Βαλκανικούς Πολέμους ήταν το Θωρηκτό Αβέρωφ με ναύαρχο τον Κουντουριώτη που νίκησε στις δύο καθοριστικές ναυμαχίες τον τουρκικό στόλο. Αλλά και αργότερα μετά το ’74 το ναυτικό πήρε πρώτο πυραυλακάτους και τοποθέτησε κατευθυνόμενα βλήματα. Ήμασταν οι πρώτοι που πήραμε τα υποβρύχια τύπου 209, που αργότερα αγόρασαν όλοι, τα οποία όμως σήμερα παρουσιάζουν πρόβλημα με τις μπαταρίες τους.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Θα πρέπει να τις φτιάξουμε, για να διατηρήσουμε αυτά τα υποβρύχια, τη στιγμή που δεν έχουμε πάρει τα καινούργια. Έχει γίνει αυτή η εισήγηση προς τα πάνω, έχει εγκριθεί από τον υπουργό, προφορικά σαν τέτοιο. Έχει εγκριθεί από τον υπηρεσιακό υπουργό εγγράφως, και αυτή τη στιγμή οι μπαταρίες δεν υπάρχουν για τα υποβρύχια, και είναι 4 χρόνια αυτή η ιστορία. Απλώς είχα πειστεί μέσα μου ότι αυτό το θέμα θα λήξει, και επέμενα πάρα πολύ για να λήξει. Το έχω παραδώσει στο νέο αρχηγό. Εύχομαι να τα καταφέρει. Και μιλάμε για 10 εκατομμύρια.

Η μεγαλύτερη πληγή όμως για το Ναυτικό παραμένουν μέχρι σήμερα τα υποβρύχια 214 τύπου Παπανικολής. Τα υποβρύχια 214 παρά τα προβλήματα που αντιμετώπιζαν στην αρχή και παρά τα σκάνδαλα που τα συνοδεύουν, δεν υπάρχει αμφιβολία για τους ανθρώπους του ναυτικού ότι αποτελούν το πιο σύγχρονο όπλο για την εποχή μας. Το πρώτο υποβρύχιο που κατασκευάστηκε στο Κίελο έχει παραδοθεί αλλά τα άλλα τρία για οικονομικούς λόγους βρίσκονται ακόμα εγκλωβισμένα στα ναυπηγεία Σκαραμαγκά. Ο ναύαρχος Δεμέστιχας θεωρεί ότι πρέπει να τα παραλάβουμε ακόμα και δια της βίας.

Ανχος ΠΝ Γρηγόρης Δεμέστιχας - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Για να μην παρεξηγούμε δεν εξετάζω τι έγιναν και τι χρήματα δαπανήθηκαν από εδώ και από εκεί λέω ότι αυτά είναι πληρωμένα άρα πρέπει πάση θυσία το ταχύτερο να τα πάρουμε. Έστω θα το τολμήσω σε εισαγωγικά διά της βίας να τα πάρουμε από τα ναυπηγεία. Φτάνω σε αυτό το σημείο. Δια της βίας να τα πάρουμε.

Την ίδια στιγμή σήμερα η Ελλάδα δεν έχει πια αεροσκάφη ναυτικής συνεργασίας τα οποία όλοι οι αξιωματικοί θεωρούν απαραίτητα για την επιτήρηση του Αιγαίου και κυρίως για την Ανατολική Μεσόγειο.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Τα αεροσκάφη ναυτικής συνεργασίας, εκτός από την επιτήρηση την οποία κάνουνε, για θέματα επιφανείας, έχουν και τη δυνατότητα εντοπισμού υποβρυχίων, και το αεροσκάφος το οποίο θέλουμε, τουλάχιστον για την Αν. Μεσόγειο, αυτή η δυνατότητα θα πρέπει να υπάρχει.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Δυστυχώς αφήσαμε αυτά τα αεροσκάφη να απαξιωθούν να συμπληρώσουν ώρες πτήσεως και δεν τους δώσαμε επέκταση ορίου ζωής. Πράγμα που δεν θα στοίχιζε πολύ αλλά επιλέξαμε να μην τους δώσομε τέτοιο περιθώριο επέκτασης του ορίου ζωής τους, τότε με το σκεπτικό του 2009-2008, με το σκεπτικό ότι θα αγοράζαμε ένα νέο αεροσκάφος ναυτικής συνεργασίας πράγμα που δεν έγινε ποτέ με αποτέλεσμα να έχουμε βρεθεί χωρίς κανένα αεροσκάφος ναυτικής συνεργασίας και αυτό το κενό το έχει εκμεταλλευθεί η Τουρκία παρέχοντας πλέον στο ΝΑΤΟ κατά αποκλειστικότητα σε σχέση με εμάς την εικόνα, την τακτική εικόνα στην Ανατολική Μεσόγειο. Αυτό είναι κάτι που θα πρέπει να το δούμε πολύ σοβαρά και να το αντιμετωπίσουμε.

Σοφία Παπαϊωάννου

Δηλαδή η Ανατολική Μεσόγειος που είναι η περιοχή που μας ενδιαφέρει ιδιαίτερα αυτή την στιγμή και μας ανησυχεί εκεί δεν έχουμε ούτε να περιπολούνε σκάφη ούτε αεροσκάφη ναυτικής συνεργασίας.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Σωστό. Έχουμε, εγώ θα έλεγα για λόγους πολιτικής περισσότερο στέλνουμε ένα C-130 κάθε τόσο, αλλά το C-130 είναι ένα αεροσκάφος μεταφορικό, περιορισμένες δυνατότητες, σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι καλύπτει τους ρόλους και τις αποστολές ενός αεροσκάφους ναυτικής συνεργασίας.

Σοφία Παπαϊωάννου

Αυτό εσάς δεν σας ανησυχεί; Δεν προκαλεί ανησυχία;

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Θα έλεγα ότι όχι, η μεγαλύτερη ανησυχία μου, ναι με ανησυχεί αλλά η μεγαλύτερη ανησυχία μου είναι ότι φοβάμαι ότι δεν υπάρχει διασύνδεση μεταξύ εθνικών στόχων και μέσων για επίτευξη αυτών των στόχων. Και δεν υπάρχει καν η πρόθεση αυτοί οι στόχοι να παντρευτούν με τα μέσα. Δεν υπάρχει πρόθεση εγώ αυτό πιστεύω.

Αλλά και ο Ναύαρχος Δεμέστιχας κρούει τον κώδωνα του κινδύνου και θεωρεί ότι ιδιαίτερα σήμερα που μιλάμε για θέματα ΑΟΖ κάποιες προμήθειες υλικού πρέπει να γίνονται και είναι απαραίτητες για την εδαφική ακεραιότητα της χώρας.

Ανχος ΠΝ Γρηγόρης Δεμέστιχας - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Αυτό που λέμε ΑΟΖ και αυτά είναι δύο φορές η Ελλάδα η έκταση η οποία θα πρέπει να επιτηρούμε, παραπάνω δηλαδή. Άρα θα πρέπει να έχουμε κάποια μέσα και αεροσκάφη ναυτικής συνεργασίας τα οποία σήμερα δεν έχουμε διότι παλιώσανε τα άλλα παροπλίστηκαν άρα θα πρέπει να δαπανηθούν κάποια, ελάχιστα χρήματα θα τα έλεγα δεν είναι απαγορευτικά τα ποσά. Πρέπει να καταλάβουμε ότι εάν χάσουμε οικόπεδο, το χάσαμε. Η οικονομία αργά η γρήγορα είμαι από τους αισιόδοξους θα στρώσει πάλι έχουμε ξαναβρεθεί πάλι σε άσχημες καταστάσεις, κάποτε πάλι η οικονομία θα αναβιώσει θα έρθει η ανάπτυξη, αν δεν έρθει καταστροφή, δεν έρχεται και ανάπτυξη πολλές φορές υπάρχει και αυτή η θεωρία. Άρα θα πρέπει οπωσδήποτε να κάνουμε αυτούς τους λίγους εξοπλισμούς. Δεν μπορούμε να κάνουμε τεράστιους εξοπλισμούς είναι λογικό, διότι οι δαπάνες θα πάνε στα ύψη και βεβαίως ο κόσμος από την άλλη μεριά δεν έχει σύνταξη, δεν έχει υγεία, ανεργία οι νέοι, όλα αυτά πρέπει να αντιμετωπιστούν. Εάν πάντως χάσουμε κάτι το χάσαμε. Δέστε τώρα τι έχει γίνει στην Κύπρο, πόσα χρόνια αγωνιζόμαστε. Ένα κομμάτι σκλαβώθηκε και προσπαθούμε διπλωματικά και με διάφορα μέσα να βρούμε κάποια λύση αλλά λύση δυστυχώς δεν βρίσκεται.

Ο Αντινάυαρχος Ιωάννης Παλούμπης από την πλευρά του εξηγεί ότι οι αποφάσεις για την ναυτική άμυνα της χώρας θα έπρεπε να είχαν ήδη ληφθεί διότι το Ναυτικό χρειάζεται χρόνο και προεργασία για την χρήση των νέων όπλων.

Ιωάννης Παλούμπης - Αντιναύαρχος ΠΝ ε.α.

Θα έλεγα αυτό που έλεγε ο Περικλής στον Επιτάφιο του. Το Ναυτικό δεν πρέπει να θεωρείται ότι την στιγμή που θα διαθέσεις ένα πακτωλό χρημάτων απέκτησες και ναυτικό. Το Ναυτικό θέλει μια συνέχεια, μια συνεχή εργασία. Δεν μπορείς να αφήσεις τις μονάδες σου να παλαιώνονται ή να αχρηστεύονται και να πεις ‘ότι ναι εντάξει το ‘20 θα δώσω τόσα λεφτά και θα πάρω καινούριες μονάδες. Δεν γίνεται έτσι το Ναυτικό.

Ανχος ΠΝ Γρηγόρης Δεμέστιχας - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Άρα θα έπρεπε να είναι αύριο, εχθές να έχουνε γίνει αυτά. Βεβαίως η Τρόικα έχει τον πάνω λόγο και όταν λένε ότι κάποιο κομμάτι της εθνικής κυριαρχίας το έχουμε απολέσει και τα λοιπά στο οικονομικό βέβαια επίπεδο αλλά από την άλλη μεριά δεν θα έρθει ούτε ο Βέλγος ούτε η Τρόικα να αντιμετωπίσει το επεισόδιο με την Τουρκία. Αυτό πρέπει να το αντιμετωπίσουμε εμείς. Εμείς και όπως είπα και πολιτικά αλλά και στρατιωτικά. Διότι αλλιώς θα υποκύψουμε και πάλι θα κλαίμε όπως έγιναν και τα γεγονότα, τα θλιβερά στην Κύπρο και θα κλαιμε πάλι.

Σοφία Παπαϊωάννου

Θα λέγατε ότι αυτή η ισορροπία δυνάμεων αυτή την στιγμή έχει αλλάξει και οι Τούρκοι εξοπλιστικά είναι πιο μπροστά από εμάς;

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Έχουνε μεγαλύτερο αριθμό μονάδων, πλοίων. Τεχνολογικά είναι περίπου στα ίδια με εμάς. Δεν θα έλεγα ότι υπερέχουν σημαντικά. Το πρόβλημα είναι όταν προβάλλεις προς το μέλλον διότι εκείνοι έχουνε μία εύρωστη ναυπηγική βιομηχανία και κατασκευή οπλικών συστημάτων και εμείς δεν έχουμε τίποτα. Ούτε καν προοπτική. Κατέχουμε υλικό, παλαιό μεν, αυτή την στιγμή όχι όμως απαξιωμένο, ο κίνδυνος είναι ότι αυτό το υλικό θα βρεθεί απαξιωμένο εγώ λέω περί το 2017 - 18, εάν επενδύσουμε κάποια χρήματα, μπορούμε να το τραβήξουμε μέχρι το 2020 αλλά όλο αυτό το υλικό ταυτόχρονα θα απαξιωθεί. Γιατί είναι όλα της ίδιας ηλικίας. Δεν έχουμε κανένα πρόγραμμα ναυπήγησης ούτε παραγωγής οπλικών συστημάτων δεν έχουμε στρατηγική διατήρησης του υλικού μας σε αρίστη κατάσταση μέσω συμφωνιών με εταιρείες του εξωτερικού για συνέχιση της συντήρησης και σημειώνω εδώ ότι το υλικό καθώς παλιώνει οι εταιρείες σταματούν να το συντηρούν ή το συντηρούν πλέον με όρους απαράδεκτους οικονομικά εκτός αν κάνεις εγκαίρως συμφωνίες μαζί τους, πράγμα που δεν κάνουμε και άρα λοιπόν ο κίνδυνος για μένα δεν είναι το σήμερα είναι το τι θα συμβεί το 2017 με 20. Βλέποντας τον τρόπο που αναπτύσσεται το Τούρκικο ναυτικό και τον τρόπο με τον οποίο κινείται η αμυντική πολιτική στην θάλασσα από πλευράς Ελλάδας.

Ο ναύαρχος Χρηστίδης είναι πιο σκληρός στην κριτική του και θεωρεί ότι αν αντίστοιχες πράξεις και καθυστερήσεις είχαν γίνει στον στρατό και όχι σε πολιτικό επίπεδο οι αρμόδιοι θα είχαν σίγουρα κληθεί για να λογοδοτήσουν.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Εκείνο που δεν είμαι πεπεισμένος, είναι, αν όντως η πολιτική ηγεσία έχει κατανοήσει σε πλήρη βαθμό το θέμα. Αν το έχει κατανοήσει και η προτεραιότητα είναι αυτή η οποία υπάρχει, προφανώς είναι κάτι το οποίο είναι πάνω από το δικό μου επίπεδο και δεν το ξέρω. Αν όμως δεν υπάρχει κάτι το οποίο δεν το ξέρω και είναι όπως τα έχω συζητήσει κατά καιρούς, στρατιωτικός αυτό δε θα το έπραττε, διότι θα ήταν πάρα πολύ σκληροί οι κανόνες της λογοδοσίας του. Ακόμα και σε κρίση στην Ελλάδα υπήρχε πάντα κάποιο αξιοπρεπές ποσό να κρατάει το αμυντικό της δυναμικό σε αξιοπρεπές επίπεδο. Η κατάσταση που έχει δημιουργηθεί στην περιοχή μας είναι τέτοια που το ναυτικό θέλει δε θέλει θα εμπλακεί. Και γι’ αυτό σχέδια υπάρχουν, συζητήσεις έχουν γίνει, στο επίπεδο των ναυτικών. Να ξέρετε πολλές συζητήσεις σε κλειστό κύκλο. Αυτοί που πρέπει να το γνωρίζουν, το γνωρίζουν. Δηλαδή θέλω να πω ότι είναι θέμα της ελληνικής πολιτείας να διατηρήσει, αν θέλετε στο Αιγαίο, ή συνειδητά θα έλεγα να διεκδικήσει τα θέματα Αιγαίου και παρουσίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Με έξυπνο τρόπο, ειδάλλως μπορεί να βρεθούμε μακροπρόθεσμα στην έννοια της αδυναμίας.

Την στιγμή που συμβαίνουν αυτά στο ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό οι Τούρκοι αγόρασαν ένα δικό τους σεισμικό σκάφος δίνοντάς του μάλιστα το όνομα Μπαρμπαρόσα Χαιρεντίν Πασά. Την ημέρα της παραλαβής του το επισκέφθηκε και ο ίδιος ο πρωθυπουργός Ερντογάν, ο οποίος ξεναγήθηκε στους χώρους του. Οι Τούρκοι έχουν ανακοινώσει ότι θα ξεκινήσουν εντός Μαΐου σεισμικές έρευνες για εντοπισμό υδρογονανθράκων νότια της Ρόδου, της Καρπάθου και του Καστελόριζου.

Σοφία Παπαϊωάννου

Τώρα, αν όπως έχουν απειλήσει οι Τούρκοι κατεβάσουν το Μπαρμπαρόσα, το καινούριο σεισμικό που έχουν αγοράσει, νότια της Ρόδου και νότια της Καρπάθου, εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας, πώς αναμένουμε να αντιδράσει η Ελλάδα και αν αυτό μπορεί να δημιουργήσει ένα θερμό επεισόδιο;

Θάνος Ντόκος – Γενικός Δ/ντης ΕΛΙΑΜΕΠ

Θέλω να ελπίζω ότι υπήρξε μια άτυπη συνεννόηση μεταξύ των δύο πρωθυπουργών στη συνάντηση κορυφής στην Κων/πόλη να αποφευχθούν τέτοιου είδους μονομερείς ενέργειες γιατί η Τουρκία γνωρίζει πως η Ελλάδα δεν μπορεί να αφήσει αναπάντητη μια τέτοια κίνηση. Αν όμως συμβεί προφανώς θα πρέπει να υπάρξει ελληνική αντίδραση. Δεν θα ήθελα να προκαταλάβω την δίκια μας αντίδραση είναι θέμα του Υπ. ‘Άμυνας, του Υπ. Εξωτερικών αλλά είναι από τις κινήσεις που η Ελλάδα όσο δύσκολη και αν είναι η κατάσταση, όσες και αν περιπέτειες αυτού του είδους με την Τουρκία είναι το τελευταίο πράγμα που χρειαζόμαστε λαό ενόψει τουριστικής περιόδου αλλά είναι από τα πράγματα που δεν μπορεί να μείνουν αναπάντητα.

Στο ενδεχόμενο που το ελληνικό πολεμικό ναυτικό θα καλούνταν να δώσει μια τέτοια απάντηση σε ένα θερμό επεισόδιο σήμερα και οι δύο αρχηγοί είναι καθησυχαστικοί. Αυτό όμως μόνο για σήμερα.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Το ναυτικό θα πρέπει να αντιδράσει σύμφωνα με τις εντολές της πολιτικής ηγεσίας. Εάν υπάρχει μία οδηγία επιθετικής αντιμετώπισης το ναυτικό μπορεί να το υλοποιήσει. Και ξέρουμε πως. Αυτό που θα έλεγα είναι ότι είναι λάθος να ξεκινήσεις μία επιθετική αντιμετώπιση, εάν δεν έχεις λάβει υπόψη σου τις συνέπειες και τα επόμενα βήματα. Είναι όπως το σκάκι. Αν δεν θέλεις να συρθείς σε κάποιες διαδικασίες δεν θα πρέπει να κάνεις κάποιες κινήσεις.

Σοφία Παπαϊωάννου

Πιστεύετε ότι ο Έλληνας μπορεί να κοιμάται ήσυχος;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Ναι, σήμερα που μιλάμε νομίζω ο Έλληνας μπορεί να κοιμάται ήσυχος. Ότι αφορά το Ναυτικό και γενικά για την ασφάλεια, νομίζω σήμερα που μιλάμε ο Έλληνας μπορεί να κοιμάται ήσυχος.

Και οι δύο αρχηγοί όμως μας ξεκαθάρισαν ότι τα πράγματα δεν είναι καθόλου καθησυχαστικά για το κοντινό μέλλον και τις προκλήσεις που θα μπορούσε να φέρει για το ελληνικό πολεμικό ναυτικό.

Σοφία Παπαϊωάννου

Για την οικονομική κρίση λέμε ότι δύο είναι οι πυλώνες μιας χώρας, η οικονομία και οι ένοπλες δυνάμεις. Η οικονομία έχει τα σοβαρά προβλήματα που έχει, φοβόσαστε και για τον δεύτερο πυλώνα της χώρας;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Ανησυχώ, δεν φοβάμαι. Δεν φοβάμαι σήμερα δεν φοβάμαι καθόλου. Ανησυχώ. Ανησυχώ. Όχι για τις ένοπλες δυνάμεις, ανησυχώ στο βάθος του χρόνου για την ικανότητά μας να το αντιμετωπίσουμε, όχι την παιδεία μας ή την εκπαίδευσή μας. Το ναυτικό το 2012 αξιολογήθηκε διεθνώς 6ο παγκοσμίως. Αυτό δεν χάνει ξαφνικά δηλαδή το 2013 δεν σημαίνει ότι μπορεί να είσαι τελευταίος θέλει βάθος χρόνου. Θέλει κάποιο χρόνο. Άρα ανησυχώ μέσο-μακροπρόθεσμα ναι. Να το πω διαφορετικά, διαφορετικά, Θουκυδίδης: «Προχωράς όσο σου επιτρέπει η δύναμή σου, και υποχωρείς όσο σου επιβάλλει η αδυναμία σου», είναι διαχρονικό.

Σοφία Παπαϊωάννου

Εσείς θεωρείτε ότι έχουμε υποχωρήσει περισσότερο από όσο θα έπρεπε;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Μακροπρόθεσμα με τον τρόπο που πάμε, πιθανόν να αναγκαστούμε να υποχωρήσουμε. Εάν χάσουμε τη ναυτική μας δύναμη ή την ναυτική μας ισχύ θα φοβάμαι. Δημιουργεί για τους αντιπάλους κουλτούρα νίκης, χωρίς να πιστεύω ότι έχουν την ίδια εκπαίδευση ναυτοσύνη που έχουμε εμείς και σε περίπτωση ενός θερμού επεισοδίου ή οτιδήποτε άλλο μπορεί να συμβεί διότι κανείς δεν μπορεί να το αποκλείσει, παρόλο που δεν είμαι επιθετικός σαν χαρακτήρας θα έλεγα, μπορεί να έχεις αρνητικά αποτελέσματα επειδή δεν προνόησες και στον στρατό όταν δεν προνοείς λογοδοτείς ή μπορεί και να γίνεις εθνικός μειοδότης άρα προνοείς για να αποφύγεις οποιοδήποτε αποτέλεσμα υπό την προϋπόθεση ότι πιστεύεις αυτά. Γι αυτό λεω ότι θα πρέπει να πιστεύεις ότι αυτά είναι σύμφωνα με το δίκαιο δικά σου και θα πρέπει να τα διεκδικείς. Υπάρχει ένα αίσθημα ύπνωσης, το λέτε ηττοπάθεια, μπορεί να μην είμαστε μακριά, αλλά υπάρχει ένα αίσθημα ύπνωσης με τις ενέργειες που κάνουμε. Και μου δώσατε την ευκαιρία τώρα θα πω αυτό που είχε πει ο Τσόρτσιλ ότι «αν δεν τολμήσεις όταν μπορέσεις, δε θα μπορέσεις όταν τολμήσεις».

Σοφία Παπαϊωάννου

Εσείς παραδώσατε πριν λίγο καιρό τι ήταν αυτό που σας ανησυχούσε περισσότερο που πρέπει να το γνωρίζει και ο ελληνικός λαός;

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Ότι βρισκόμαστε σε μία οικονομική κρίση η οποία πρέπει να έχει ένα τέλος. Εάν δεν ξεπεράσουμε σε σύντομο χρονικό διάστημα αυτή την οικονομική κρίση που θα έλεγα δεν είναι μόνο οικονομική κατά την άποψή μου ξεκινάει από άλλους κοινωνικούς λόγους εάν λοιπόν δεν την ξεπεράσουμε είναι φυσικό επακόλουθο ότι θα ακολουθήσει κάποια εθνική καταστροφή. Μπορεί να μην είναι υπό μορφή πολέμου πάντως θα συρρικνωθεί η παρουσία της Ελλάδας στο διεθνές προσκήνιο.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Πιστεύω ότι θα δοθεί λύση. Είμαστε εύστροφος λαός. Και έξυπνος λαός και έχουμε δυνάμεις έστω την τελευταία στιγμή το αντιλαμβανόμαστε. Άρα έχω ανησυχία. Γι’ αυτό θέλω να χτυπήσω το καμπανάκι. Δεν το έχω κάνει μία φορά το έχω κάνει παραπάνω.

Σοφία Παπαϊωάννου

Πως γίνεται ένας αρχηγός να βγαίνει και να λεει υπάρχουν αυτά τα προβλήματα στον στρατό;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Δεν μου το λετε μόνο εσείς. Μου το έχουν πει και αρκετοί υψηλά αξιωματούχοι της πολιτείας ότι έθιξα το ηθικό και λοιπά και τους λέω δεν έθιξα κανένα ηθικό. Εγώ μίλησα για μέσο μακροπρόθεσμα το οποίο το πιστεύω δεν έχω κανέναν ενδοιασμό. Δεν μίλησα για σήμερα.

Σοφία Παπαϊωάννου

Και κλείνοντας εγώ θα ήθελα να σας ρωτήσω πως ονειρεύεστε την Ελλάδα ως ναυτική δύναμη στο μέλλον ή πως ονειρεύεστε την Ελλάδα στο μέλλον.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Άμα σας πω τι πιστεύω για την Ελλάδα θα…

Σοφία Παπαϊωάννου

Δεν θέλετε να μου πείτε τι πιστεύετε;

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Η Ελλάδα είναι ιδέα. Η Ελλάδα είναι ιδέα, πολιτιστική δημοκρατική, είναι ιδέα μας αναγνωρίζουνε οι ξένοι και εμείς δεν το έχουμε καταλάβει. Τι να πω; Αυτό για μένα είναι η Ελλάδα.

Ανχος ΠΝ Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν - Επίτιμος Αρχηγός Στόλου

Ο κόσμος του ναυτικού έχει υπερβάλει τον εαυτό του, έχουν βρεθεί εναλλακτικές λύσεις που δείχνουν το υψηλό ηθικό του κόσμου η μεγάλη πρόκληση όχι μόνο για το ναυτικό είναι να λειτουργήσει ξανά η ναυπηγική στην Ελλάδα.

Νχος ΠΝ Κοσμάς Χρηστίδης - Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ

Θα περιοριστώ στα τρία που είπα πριν. Άρα στα καθήκοντα του επίτιμου αρχηγού του ΓΕΝ Αυτό που ονειρεύομαι την Ελλάδα στο μέλλον είναι να διατηρήσει την ναυτική της ισχύ. Άπαξ και διατηρήσει την ναυτική της ισχύ. Εγώ σαν Έλληνας δεν θα φοβόμουν τίποτα.

Σχόλιο

Προσθέστε το σχόλιό σας



Την Τρίτη 21 Μαΐου στις 23.15 στον ΣΚΑΪ ΟΙ ΝΕΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ανοίγουν το μεγάλο θέμα των επιχειρησιακών δυνατοτήτων του Πολεμικού Ναυτικού στην σκιά της οικονομικής κρίσης της χώρας αλλά και των αυξανόμενων τουρκικών προκλήσεων στην Ανατολική Μεσόγειο. Έχει επηρεάσει η οικονομική κρίση το αξιόμαχο του Ελληνικού Ναυτικού; Είναι έτοιμες οι ένοπλες δυνάμεις να αντιμετωπίσουν ένα ενδεχόμενο θερμό επεισόδιο με αφορμή την έξοδο του τουρκικού ερευνητικού σκάφους Μπαρμπαρός Χαιρεντίν Πασά νότια της Ρόδου και της Καρπάθου όπως έχει ανακοινώσει πρόσφατα η Άγκυρα; Και ποιες είναι οι μεγαλύτερες επιχειρησιακές προκλήσεις στο Αιγαίο σήμερα ενόψει της συζήτησης για οριοθέτηση ΑΟΖ και τον συνεχή εξοπλισμό των τουρκικών δυνάμεων; Για πρώτη φορά μετά την πρόσφατη αποστρατεία τους ο πρώην Α/ΓΕΝ ναύαρχος Κοσμάς Χρηστίδης και ο πρώην Αρχηγός Στόλου αντιναύαρχος Κωνσταντίνος Μαζαράκης – Αινιάν μιλούν στην Σοφία Παπαϊωάννου για τα σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζει το Πολεμικό Ναυτικό: το ηθικό του ναυτικού σήμερα, την επιχειρησιακή του ικανότητα αλλά και το τι συμβαίνει με την ισορροπία δυνάμεων στο Αιγαίο. Η εκπομπή εξετάζει το κατά πόσο το ναυτικό μπορεί να ανταπεξέλθει στις νέες προκλήσεις σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο και ρίχνει μία νέα ματιά στην σημερινή δύναμη του τουρκικού στόλου. Μέσα από μία ιστορική αναδρομή παρουσιάζεται το ένδοξο ναυτικό παρελθόν της χώρας αλλά και η τωρινή του κατάσταση, την Τρίτη 21 Μαίου, ημέρα επετείου του κινήματος του Ναυτικού του 1973.