Προσοχή: Αέριο!

Αναπαραγωγή του βίντεο
el

Ελλάδα, 2013.

Ποσοστό ανεργίας: κάτι παραπάνω από 27%.

Αριθμός ανέργων: 1.348.000

Από που απολύονται όμως όλοι αυτοί οι άνθρωποι και γιατί;


Βίντεο Χέρμαν Βαν Ρομπέι


Τι σημαίνει όμως ανταγωνιστικότητα σε μια χώρα όπου τα εισοδήματα έχουν ήδη μειωθεί πάνω από 20% τα τελευταία 3 χρόνια;


Και γιατί παρόλα αυτά η βιομηχανία χάνει καθημερινά θέσεις εργασίας ταχύτερα από οποιονδήποτε άλλο κλάδο της Ελληνικής οικονομίας.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Όλα έχουν να κάνουνε με το κόστος της ενέργειας στην χώρα μας πιστεύω.


Απόψε ΟΙ ΝΕΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ πηγαίνουν εκεί που κάποτε υπήρχαν εργοστάσια.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Αυτή την στιγμή είναι αποθηκευτικός χώρος για τα είδη που παράγονται στην Βουλγαρία.


Αλλά και εκεί που βρίσκονται τα ελληνικά εργοστάσια σήμερα...


Νίκος Γεωργόπουλος

Εκτελεστικός Διευθυντής Γιούλα Βουλγαρίας

Όσων αφορά την Ελλάδα πρέπει να είμαστε, η Βουλγαρία να είναι φθηνότερη κοντά στο 70%.


Αναζητούμε κάποιους από τους λόγους που χάθηκαν ή που δεν σώθηκαν μόνο την τελευταία 3ετία 130 χιλιάδες θέσεις εργασίας.


Τάσος Τέλλογλου

Είναι θέμα δηλαδή διαπραγμάτευση της ελληνικής με την ρωσική κυβέρνηση.


Κωνσταντίνος Φίλης - Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων

Είναι θέμα καθαρά διαπραγμάτευσης πολιτικής, καταρχάς με πολιτικούς όρους και δευτερευόντως με οικονομικούς μεταξύ Αθήνας και Μόσχας.


Από τη Σόφια .......



Ντέλυαν Ντόμπρεφ - πρώην Υπουργός Οικονομικών και Ενέργειας

Είμαστε ακόμα 90% εξαρτώμενοι από την Γκαζπρομ για την παράδοση του αερίου


Μέχρι το Στυμονοχώρι...........


Τάσος Τέλλογλου

Αυτό τον παράπλευρο αγωγό τον χρησιμοποιήσατε το 2009 για μια τελείως διαφορετική δουλειά.


Απόστολος Παπαδόπουλος - Προιστάμενος Κέντρου Λειτουργίας και Συντήρησης ΔΕΣΦΑ Στρυμονοχωρίου

Ναι έχετε δίκιο.


Αλλά και πίσω στην Ελευσίνα...


Τάσος Τέλλογλου

Τώρα πρακτικά υπάρχει αέριο και από τις 3 αυτές πηγές μέσα στο δίκτυο;


Αλέξης Γιαννακόπουλος - Διευθυντής Δραστηριοτήτων Μεταφοράς και Εκματάλλευσης ΔΕΣΦΑ

Ακριβώς.


ΟΙ ΝΕΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ακολουθούν τις διαδρομές της τιμής του καυσίμου.......


Κωνσταντίνος Κουκλέλης - Πρόεδρος ΕΒΙΚΕΝ

Επηρεάζει το σύνολο της βιομηχανίας και της μεταποίησης στην Ελλάδα.


.......που τρέχει στις φλέβες μιας οικονομίας σε βαθιά κρίση.



Η υαλουργία Γιούλα πήρε το όνομά της από την μητέρα των αδελφών Βουλγαράκη όταν ξεκίνησαν αυτό το εργοστάσιο στο Αιγάλεω μετά τον πόλεμο. Σιγά σιγά ο μικρός φούρνος του 1947 μετατράπηκε σε 6 γραμμές παραγωγής και η Γιούλα στην μεγαλύτερη υαλουργία της χώρας.


Ο Άκης Τσαντεκίδης, ο διευθυντής του εργοστασίου που ξεκίνησε την δεκαετία του 90 από τεχνικός πωλήσεων μπουκαλιών ανέλαβε την σύντομη ξενάγησή μας στα μυστικά της υαλουργίας. Το γυαλί είναι ένα δύσκολο όσο και ευπαθές υλικό. Άμμος, ασβεστόλιθος και υαλοθραύσματα αφού αναμιχθούν πρέπει να θερμανθούν σε θερμοκρασίες που ξεπερνούν τους 1500 βαθμούς κελσίου έτσι ώστε να λιώσουν και να πάρουν το νέο σχήμα. Όπως είναι φυσικό οι θερμοκρασίες αυτές απαιτούν και την ανάλογη ενέργεια, καθιστώντας την υαλουργία ένα από τα πιο ενεργοβόρα είδη βιομηχανικής παραγωγής.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Η μεγάλη κατανάλωση είναι το φυσικό αέριο. Το μεγάλο χρέος είναι το φυσικό αέριο σαφέστατα. Και είναι η κύρια πηγή θερμότητας που παίρνουν που ζητάμε για να μπορέσουμε να υαλοποιήσουμε το μείγμα μας και να βγάλουμε το γυαλί. Να λιώσουμε.


Παρά τα κόστη παραγωγής, και παρά τις συνεχόμενες χρονιές ύφεσης, στη Γιούλα θεωρούσαν ότι είχαν ένα απλό αλλά αποτελεσματικό σχέδιο για να αντιμετωπίσουν την κρίση. Βλέποντας την εγχώρια κατανάλωση να πέφτει η οικογένεια Βουλγαράκη και ο Τσαντεκίδης προσανατολίστηκαν ολοένα και περισσότερο στις εξαγωγές.


Τάσος Τέλλογλου

Στην φιάλη εξαγωγής τα περιθώριά σας είναι μικρότερα από την εγχώρια αγορά;


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Στην φιάλη εξαγωγής είναι πολύ μικρότερα ακριβώς για το λόγο ότι υπάρχει μεγάλο μεταφορικό και το δεύτερο γιατί υπάρχει ανταγωνισμός βέβαια στη χώρα που εξάγουμε υπάρχουν αντίστοιχες υαλουργίες με πολύ καλύτερες τιμές σε διάφορα μέρη του κόσμου. Το κάναμε βασικά για να κρατήσουμε τις γραμμές παραγωγής σε λειτουργία, για να μην κλείσουμε το εργοστάσιο.


Για το λόγο αυτό πήραν το 2011 την μεγάλη απόφαση να ρίξουν ένα διόλου ευκαταφρόνητο ποσό στον εκσυγχρονίσουν των εγκαταστάσεων και των 4 γραμμών παραγωγής που παραμένουν στο εργοστάσιο του Αιγάλεω σήμερα αλλά και να αντικαταστήσουν έναν παλιότερο κλίβανο με έναν τελευταίας τεχνολογίας που εκτός των άλλων - όπως μας δείχνουν και στις οθόνες αυτού του controlroom - θα κατανάλωνε λιγότερο αέριο.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Ο κλίβανος είναι πρόσφατος είναι νέα επένδυση. Κόστος περίπου στα 20 εκ. Συνολικά η επένδυση, όχι μόνο ο κλίβανος. Και λειτουργεί από τότε απρόσκοπτα όσον αφορά την κατανάλωσή του και όσον αφορά τις αποδόσεις του. Τροφοδοτείται βασικά με φυσικό αέριο για να μπορέσει να λιώσει..


Τάσος Τέλλογλου

Αυτό είναι αυτά εδώ;


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Αυτά.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Εμείς κάναμε μια επένδυση στην αρχή στο ξεκίνημα της κρίσης τον Φεβρουάριο του 2011, τελείωσε σχετικά νωρίς, τον Απρίλιο του 2011.


Παρότι ο νέος κλίβανος ήταν έτοιμος σε 3 μόλις μήνες, στη Γιούλα υπολόγιζαν χωρίς τον ξενοδόχο - τον τότε δηλαδή υπουργό οικονομικών Ευάγγελο Βενιζέλο που το Φθινόπωρο του 2011 ανακοινώνει ειδικό φόρο κατανάλωσης στο φυσικό αέριο ύψους 5,4 Ευρώ ανά μεγαβατόρα.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Εκεί λοιπόν που επενδύσαμε για τεχνολογίες καλύτερες έτσι ώστε να ‘χουμε χαμηλότερες καταναλώσεις, και πράγματι είχαμε στον κλίβανο της τάξεως του 10%-15% ανάλογα τις συνθήκες, ε αυτό μας το απορρόφησε όλο και παραπάνω βέβαια η το φυσικό αέριο. Με τον ειδικό φόρο κατανάλωσης μόνο. Συνεπώς έγινε αυτή η επένδυση, δεν ξέρω αν η επένδυση αυτή, αυτό είναι κάτι βέβαια που δεν μπορώ να το πω με σιγουριά, αν η επένδυση αυτή γινόταν λίγο αργότερα πιθανόν και να μην γινόταν στην Ελλάδα. Με βάση τα δεδομένα πλέον τα σημερινά του 2012.


Τάσος Τέλλογλου

Ένας κλίβανος πόσες θέσεις εργασίας σημαίνει με τα δικά σας δεδομένα;


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Ένας κλίβανος της τάξης, του μεγέθους της εταιρίας μας, της Γιούλα εδώ στην Αθήνα οι θέσεις εργασίας είναι κοντά στα 250 άτομα συν κάποια άτομα που χρειαζόμαστε, εν πάση περιπτώσει 250 άτομα είναι το νούμερο.


Τάσος Τέλλογλου

Δηλαδή απλά θα μεταφέρετε 250 άτομα κάπου αλλού. Στην Ρουμανία ή την Βουλγαρία.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Το πιο πιθανό είναι αυτό


Κωνσταντίνος Κουκλέλης - Πρόεδρος ΕΒΙΚΕΝ

Έχουμε κάνει πάρα πολλά διαβήματα προς τις αρχές για το θέμα του ειδικού φόρου κατανάλωσης, της υπερβολικής αυτής χρέωσης.


Ο Κωνσταντίνος Κουκλέλης σύμβουλος του προέδρου του ΣΕΒ, Διευθυντής Ενέργειας και Διευθυντής Διεύθυνσης Προόδου των εταιρειών του Ομίλου ΒΙΟΧΑΛΚΟ ΑΕ. μάχεται επί τρία χρόνια για φθηνότερες τιμές αερίου για λογαριασμό βιομηχανιών όπως η Γιούλα που ξοδεύουν στην παραγωγή τους σημαντικές ποσότητες ενέργειας. Από τη θέση του Προέδρου της Ένωσης Βιομηχανικών Καταναλωτών Ενέργειας ο Κουκλέλης υπενθυμίζει ότι μιλά για βιομηχανίες που αντιπροσωπεύουν περίπου το 50% της εγχώριας βιομηχανικής ζήτησης ενέργειας, και το 45% της κατανάλωσης του ολοένα και ακριβότερου φυσικού αερίου ενώ τα μέλη της ΕΒΙΚΕΝ ορίζουν περισσότερες από 10.000 θέσεις εργασίας και εξαγωγές - από αυτές που χρειάζονται όσο τίποτα σε μία τέτοια κρίση - ύψους 1,5 δισεκατομμυρίου Ευρώ.


Κωνσταντίνος Κουκλέλης - Πρόεδρος ΕΒΙΚΕΝ

Είναι ο υψηλότερος φόρος που πληρώνει η βιομηχανία στην ευρωπαϊκή ένωση διότι κάποιες λίγες χώρες που έχουνε και υψηλότερο φόρο έχουνε μηχανισμούς επιστροφής ή έχουνε νομοθεσία που απαλλάσσει τους μεγάλους βιομηχανικούς καταναλωτές από την πληρωμή του φόρου αυτού. Επομένως έχουμε στην Ελλάδα μία κατάσταση όπου πληρώνουμε τον ακριβότερο ειδικό φόρο κατανάλωσης στο φυσικό αέριο. Είναι ένα κόστος επάνω στην παραγωγή.


Τάσος Τέλλογλου

Σε ένα μπουκάλι τι είδους κόστος είναι η ενέργεια;


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Σε ένα μπουκάλι αυτή τη στιγμή, μιλάμε για στοιχεία του 2012 είναι περίπου το 40%. Το 40% του κόστους της παραγωγής είναι η ενέργεια. 40% μπορώ να πω ότι είναι ένα νούμερο υψηλότατο. Πουθενά στην Ευρώπη δεν συναντιέται - σε καμία υαλουργία εννοώ - και είναι αυτό που δημιουργεί σήμερα πρόβλημα λειτουργίας και βιωσιμότητας.


Σε αυτό - εκτός από τους παραγωγούς - συμφωνεί και το Ίδρυμα Οικονομικών και κοινωνικών Ερευνών που προέβλεψε το 2011 ότι ο φόρος αυτός θα συρρικνώσει κατά ακόμη 2 δις το ισχνό ΑΕΠ της χώρας αλλά κυριότερα ότι θα στοιχίσει πάνω από 46 χιλιάδες θέσεις εργασίας.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Περίεργα πράγματα, πράγματα που καμία σοβαρή χώρα με κάποια βιομηχανία βαριά σαν την δική μας, που είναι η μοναδική στην Ελλάδα πρέπει να πω, δεν μπορεί να λειτουργήσει. Και γνωρίζουμε πάρα πολύ καλά ότι η κρίση έφερε κρίση στην αγορά, στραφήκαμε στο εξωτερικό κάνοντας κάποιες εξαγωγές, σαφέστατα με κάποιες χαμηλότερες τιμές για να μπορέσουμε να ανταγωνιστούμε τους αντίστοιχους στις χώρες τους, και ερχόμαστε με μία αυξημένη ενέργεια που μας απαγορεύει να κάνουμε πλέον και αυτές τις εξαγωγές που κάναμε μέχρι τώρα.


Τάσος Τέλλογλου

Πότε είναι σταματημένη αυτή η γραμμή.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Αυτή η γραμμή είναι σταματημένη εδώ και δύο μήνες περίπου. Είναι περίπου 35 άτομα που μπορούν να απασχοληθούν σε αυτή τη γραμμή.


Τάσος Τέλλογλου

Είδαμε μια γραμμή σταματημένη.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Ναι. Η γραμμή αυτή ακριβώς σταμάτησε ακριβώς επειδή δεν υπάρχουνε παραγγελίες και δεν μπορούμε να ανταγωνιστούμε τις τιμές για εξαγωγή.


Και δεν είναι μόνο ο φόρος το πρόβλημα, αλλά και η υψηλή - προ φόρων - τιμή του φυσικού αερίου.


Κωνσταντίνος Κουκλέλης - Πρόεδρος ΕΒΙΚΕΝ

Αυτός ο φόρος έρχεται να επιβληθεί επάνω σε μία τιμή φυσικού αερίου που είναι η ακριβότερη από την ΕΕ των 27.


Και πουθενά από όσα μέρη επισκεφθήκαμε σε αυτό το ρεπορτάζ δεν ήταν τόσο ορατό αυτό όσο στο παλιό εργοστάσιο της εταιρίας Γιούλα στην Ελευσίνα.


Τάσος Τέλλογλου

Κύριε Τσαντεκίδη εσείς αυτό το εργοστάσιο εδώ για την Βουλγαρία το ξεστήσατε.


Άκης Τσαντεκίδης – Γενικός Δ/ντης Γιούλα Α.Ε.

Αυτό ναι, έχει φύγει στην Βουλγαρία όλο το εργοστάσιο, είναι 2 με 2,5 μήνες δουλειά. Να ξεμοντάρεις τις μηχανές και να τις πας όπως είναι στην Βουλγαρία.

Η επισκευή έγινε στην Βουλγαρία και τοποθετήθηκαν εκεί οι μηχανές και αυτή την στιγμή παράγουνε στην Βουλγαρία. 5 γραμμές παραγωγής συν μία έξτρα που βάλαμε έξι γραμμές δουλεύουν τώρα αυτή την στιγμή στην Βουλγαρία και παράγουνε το επιτραπέζιο είδος δηλαδή το ποτήρι που παράγονταν παλιά εδώ στον Κρόνο.


Αυτό είναι ένα από τα παλαιότερα εργοστάσια γυαλιού στα Βαλκάνια, και παρότι στην καρδιά της Σόφιας ανήκει σήμερα στην εταιρία Γιούλα. Το εργοστάσιο, που ιδιωτικοποιήθηκε στα μέσα της δεκαετίας του 90 πέρασε σε ελληνικά χέρια σε μία περίοδο που οι δουλειές της στην Ελλάδα πηγαίνανε καλά. Ναι, τα εργατικά ήταν εκείνο που τράβηξε τη ΓΙΟΥΛΑ να επενδύσει στη Βουλγαρία αλλά όχι μόνο. Η ενέργεια εδώ είναι πολύ φθηνότερη .Και αυτό παίζει μεγάλο ρόλο σε μία εποχή που το σύνολο των μπουκαλιών που παράγονται κατευθύνονται στις αγορές των χωρών της Δυτικής Ευρώπης.


Νίκος Γεωργόπουλος - Εκτελεστικός Διευθυντής Γιούλα Βουλγαρίας

Γιατί όταν παραδίδεις ένα προιόν το οποίο μεταφέρεται κοντά στα 2 ή 1500 με 2000 χιλιόμετρα πρέπει να δώσεις μια τιμή στον τελικό καταναλωτή και οι οποίες είναι πολυεθνικές εταιρείες της Ευρώπης κυρίως λίγο πιο κάτω από τις τοπικές 00:54:27:03 για να σε προτιμήσουνε και παράλληλα να μπορέσεις να απορροφήσεις το τεράστιο αυτό μεταφορικό κόστος ούτως ώστε να μπορέσεις να παραμείνει στην εταιρεία σου περιθώριο κέρδους για να μπορέσεις να ζήσεις. Άρα είναι εξαιρετικά σημαντικό.


Ο Νικος Γεωγόπουλος είναι εκτελεστικός διευθυντής της ΓΙΟΥΛΑ στη Βουλγαρία.


Τάσος Τέλλογλου

Η πολιτική η ενεργειακή σε ότι αφορά το φυσικό αέριο των τοπικών αρχών απέναντι στους βιομηχανικούς καταναλωτές είναι σταθερή ή παρουσιάζει αλλαγές;


Νίκος Γεωργόπουλος - Εκτελεστικός Διευθυντής Γιούλα Βουλγαρίας

Η πολιτική που έχει το κράτος προς την ενέργεια είναι σταθερή. Κάνεις μία συμφωνία με την Bulgargaz η οποία είναι ο μεγάλος προμηθευτής στην χώρα, κάνεις ετήσια συμβόλαια μαζί τους και οι τιμές διαμορφώνονταν ανά τρίμηνο ακολουθώντας την πολιτική που έχει το κράτος με την Bulgargaz.


Τάσος Τέλλογλου

Το συγκριτικό πλεονέκτημα της Γιούλα στην Βουλγαρία σε σχέση με την αντίστοιχη εγκατάσταση της Γιούλα στην Ελλάδα ποιο είναι σε ότι αφορά την τιμή του φυσικού αερίου;


Νίκος Γεωργόπουλος - Εκτελεστικός Διευθυντής Γιούλα Βουλγαρίας

Όσον αφορά την Ελλάδα πρέπει να είμαστε, η Βουλγαρία να είναι φθηνότερη κοντά στο 70%. Το οποίο για μια εταιρεία μεγάλη βιομηχανία όπως είναι η δική μας που συμμετέχει η ενέργεια κοντά στο 30% είναι πολύ σημαντική αυτή η διαφορά.



Για να καταλάβουμε αυτή την διαφορά της τιμής αποφασίσαμε να ακολουθήσουμε τη διαδρομή του φυσικού αερίου που φτάνει στη χώρα μας μέσω της Βουλγαρίας. Ο μεγαλύτερος προμηθευτής Ελλάδας και Βουλγαρίας αλλά και ολόκληρης της Ευρώπης είναι και ο μεγαλύτερος εξαγωγέας φυσικού αερίου στον κόσμο: η Μόσχα και η ρωσική εταιρία Γκάζπρομ, το 50,002% της οποίας κατέχει το Ρωσικό Δημόσιο.


Κωνσταντίνος Φίλης - Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων

Η Gazprom είχε την τύχη να περιέλθει σε κρατικά χέρια άρα να υπάρχει ένας πλήρης έλεγχος επί αυτής αλλά συνάμα από την στιγμή που δεν κατάφερε ποτέ η Ρωσία να προσχωρήσει σε μία οικονομία της αγοράς με πραγματικούς όρους η Gazprom ήτανε το παιδί στο οποίο η εκάστοτε Ρωσική κυβέρνηση αποφάσιζε να προσφέρει ένα δώρο την φορά όταν δηλαδή επιχειρήσεις ιδιωτικές κατέρρεαν ή επέλεγε η ρωσική κυβέρνηση να τις περιθωριοποιήσει. Πέραν αυτού η Gazprom δεν είναι μία εταιρεία η οποία η δραστηριοποιείτε στον χώρο της ενέργειας όπως πιθανολογώ ότι γνωρίζετε έχει αγοράσει ποδοσφαιρικές ομάδες έχει πολύ ισχυρές προσβάσεις στον χώρο των media και αυτό όχι μόνο εντός Ρωσίας αλλά και εκτός


Ο Κωνσταντίνος Φίλης, ο ακαδημαϊκός με την μεγαλύτερη εξειδίκευση στην γεωπολιτική του φυσικού αερίου στη χώρα μας παρατηρεί ότι ιστορικά η Γκάζπρομ ως ο μόνος θεσμός της πάλαι ποτέ κραταιάς Σοβιετικής Ένωσης που δεν καταβαραθρώθηκε μαζί με κάθε τι που ανήκε στην δεύτερη τότε υπερδύναμη του κόσμου δεν τιμολογούσε μόνο με αυστηρά οικονομικά κριτήρια.



Κωνσταντίνος Φίλης - Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων

Ήτανε ουσιαστικά επιδοτούμενες οι τιμές που επέλεγε τότε να προσφέρει η Gazprom και αυτό νομίζω είναι απόλυτα λογικό είναι κάτι είναι μία πάγια τακτική η οποία συνεχίζεται ακόμα και τώρα. Ακόμα και στις μέρες μας δηλαδή η Ρωσία μέσω της Gazprom προσφέρει επιδοτούμενες τιμές σε χώρες που θεωρεί ότι βρίσκονται εγγύτερα στην σφαίρα επιρροής της ή σε χώρες που θα ήθελε να βρεθούν κάτω από την σκέπη της.


Τάσος Τέλλογλου

Τέτοια πολιτικά κριτήρια για παράδειγμα είχανε φυλλοφορήσει και στην σύμβαση που είχε κάνει η Ρωσία με την Βουλγαρία εκείνη την εποχή πριν την πτώση του υπαρκτού σοσιαλισμού;


Κωνσταντίνος Φίλης - Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων

Ασφαλώς γιατί η Σοβιετική Ένωση πάντα είχε κατά νου πως θα μπορεί να χρησιμοποιεί προς όφελός της ένα πολύ σημαντικό εργαλείο όπως αυτό της ενέργειας για να μπορεί είτε να εμπεδώνει την επιρροή της να την ενισχύει ή να την αναπτύσσει. Οπότε ήταν μία δεδομένη τακτική που παγιώθηκε στα βάθη των ετών να προσφέρονται καλύτερες τιμές σε καλύτερους όρους και βέβαια να δημιουργούνται μεγαλύτερες εξαρτήσεις με κράτη τα οποία ανήκαν στην ευρύτερη σφαίρα επιρροής της Σοβιετικής Ένωσης.


Αλλά και η τιμολογιακή πολιτική των κρατών που απολάμβαναν αυτές τις διευκολύνσεις από την Γκάζπρομ, όπως η Βουλγαρία, δεν καθοριζόταν πάντα αποκλειστικά από οικονομικά κριτήρια. Αυτό το ξέρει καλά ο Ντίμιταρ Γκογκοφ που είναι από το 2005 και ανεξάρτητα από τις εναλλαγές των Βουλγαρικών κυβερνήσεων επικεφαλής της Bulgargaz, του δημόσιου οργανισμού εμπορίας αερίου της γειτονικής μας χώρας.


ΝτίμιταρΓκόγκοφ - ΕκτελεστικόςΔιευθυντήςBulgargaz

Η δραστηριότητά μας ελέγχεται 100% από μία ανεξάρτητη αρχή, την κρατική ρυθμιστική επιτροπή ενέργειας. Έτσι οι τελικές αποφάσεις για τις τιμές κάθε τριμήνου καθορίζονται από τους ρυθμιστές και κάποιες φορές αυτό δεν γίνεται αποκλειστικά με οικονομικά κριτήρια αλλά και με άλλους στόχους, πχ. κοινωνικούς. Δηλαδή με στόχο την κοινωνική αποδοχή της τιμής από τους καταναλωτές.


ΤάσοςΤέλλογλου

Δηλαδή ουσιαστικά πουλούσατε κάτω από το κόστος.


Ντίμιταρ Γκόγκοφ - Εκτελεστικός Διευθυντής Bulgargaz

Ναι. Σίγουρα.


ΤάσοςΤέλλογλου

Πόσο κάτω από το κόστος;


Ντίμιταρ Γκόγκοφ - Εκτελεστικός Διευθυντής Bulgargaz

Τον τελευταίο χρόνο είχαμε απώλειες 50 εκατομμύρια ευρώ. Όλες αυτές οι απώλειες είναι αποτέλεσμα αυτού του τρόπου πώλησης.


Πώς ελέγχεται όμως ένα τέτοιο σύστημα που δεν κινείται αποκλειστικά με τους όρους της αγοράς; Και τι κινδύνους μπορεί να κρύβει; Στον έκτο όροφο του κτηρίου της Gazprom στη Μόσχα στεγάζεται το κέντρο ελέγχου της του δικτύου των αγωγών της εταιρίας. Εδώ βλέπει κανείς ότι το φυσικό αέριο φτάνει στην Ελλάδα μέσω της Βουλγαρίας από ένα πολύπλοκο σύστημα ρωσικών αγωγών που περνούν από την Ουκρανία. Τον Δεκέμβριο του 2005 σε αυτό το δωμάτιο η Γκάζπρομ έδωσε εντολή να σταματήσει η παροχή αερίου προς την Ουκρανία.


Ανατόλι Παραμόνοφ - Διευθυντής του Τμήματος Κεντρικής Παραγωγής και Διάθεσης.

Μειώσαμε την ροή αερίου στην Ουκρανία την 1η Ιανουαρίου στις 10μμ και η συμφωνία δεν υπογράφηκε μέχρι τις 4 Ιανουαρίου. Μας πήρε μόνο 20 λεπτά για να κόψουμε την ροή αερίου όπως μας υπέδειξε η διεύθυνση της εταιρείας.


Βίντεο Ξένων Δελτίων Ειδήσεων


Κωνσταντίνος Φίλης - Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων

Η Ουκρανία η οποία το 2004 με την περίφημη πορτοκαλί επανάσταση αποφάσισε να κάνει αλλαγή προσανατολισμού, να κοιτάξει προς την δύση αυτό δεν κατάφερε να το παγιώσει ως πολιτική η ουκρανική κυβέρνηση και ένας από τους λόγους που δεν κατάφερε να παγιωθεί η ίδια η κυβέρνηση Γιούσενκο τότε Ουκρανού προέδρου στην εξουσία ήταν το γεγονός ότι η Gazprom και με τις δύο ενεργειακές κρίσεις χρησιμοποιώντας τις δύο ενεργειακές κρίσεις με την Ουκρανία πίεσε πάρα πολύ την ουκρανική κυβέρνηση να υιοθετήσει νέες τιμές οι οποίες ήτανε περίπου σταδιακά καθίσταντο αδύνατο να εκπληρωθούν από την Ουκρανία ήτανε περίπου διπλάσιες των αρχικών η Ουκρανία λοιπόν έφτασε σε ένα σημείο με την νέα ηγεσία του Γιανικόβιτς ο οποίος είναι και πιο κοντά στην Ρωσία και στις ρωσικές ευαισθησίες να αναγκάζεται να διαπραγματευτεί εκ νέου τις τιμές που της παρέχεται το φυσικό αέριο από την Ρωσία διότι αυτός ο υπερδιπλασιασμός μέσα σε τόσο σύντομο χρόνο είχε τεράστιο αρνητικό αντίκτυπο στην ουκρανική οικονομία.


Πέρα από την παντοδυναμία της Ρωσίας στο χώρο του φυσικού αερίου αυτές οι ενεργειακές κρίσεις είναι και σημαντικό παράδειγμα για την συχνή αδυναμία κρατών όπως η Βουλγαρία και η Ελλάδα να αντισταθούν στην τιμολογιακή πολιτική της Γκαζπρομ αλλά και στο εσωτερικό πολιτικό τσουνάμι που συνεπάγονται επικίνδυνες διακυμάνσεις στην τιμή της ενέργειας.


Εν μέσω μαζικών διαδηλώσεων για αυξημένες τιμές στο ηλεκτρικό ρεύμα παραιτήθηκε και η βουλγάρικη κυβέρνηση μόλις τον περασμένο Φεβρουάριο. Υφυπουργός Οικονομίας και Ενέργειας της κυβέρνησης αυτής ήταν ο οικονομολόγος Ντέλυαν Ντόμπρεφ.

Ντέλυαν Ντόμπρεφ - πρώην Υπουργός Οικονομικών και Ενέργειας

Είμαστε ακόμα 90% εξαρτώμενοι από την Γκαζπρομ για την προμήθεια αερίου, επειδή το ρωσικό αέριο είναι η μοναδική πηγή αερίου.


Η Ελλάδα - στα χαρτιά τουλάχιστον δεν είναι τόσο εξαρτημένη από το Ρωσικό γκάζι, καθώς το επίσημο ποσοστό εξάρτησης της χώρας μας δεν ξεπερνά το 60%. Είναι όμως έτσι;


Για να το μάθουμε ταξιδέψαμε στα Ελληνοβουλγαρικά σύνορα. Το Στρυμονοχώρι, στο νομό Σερρών είναι το πρώτο σημείο εισόδου του ρωσικού αερίου στην Ελλάδα.


Τάσος Τέλλογλου

Σε αυτό ακριβώς το σημείο στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα, στον Προμαχώνα, συνδέθηκε η χώρα μας πριν από 17 χρόνια με το δίκτυο φυσικού αερίου που εν τω μεταξύ είχε αναπτυχθεί στα βόρεια σύνορά της. Αποκλειστικός προμηθευτής αυτού του δικτύου και για την Βουλγαρία αλλά και για την Ελλάδα είναι η Ρωσική κρατική εταιρεία Gazprom. Η Gazprom διασφαλίζει την σταθερή ροή φυσικού αερίου προς την Ελλάδα κάθε χρόνο αλλά επειδή δίνει πάνω από το 50% των ποσοτήτων που χρειάζεται η χώρα μας έχει και ένα λόγο παραπάνω στις τιμές τις οποίες πουλιέται αυτό το φυσικό αέριο.


Ακόμα και στα γραφεία του πρώτου σταθμού του ΔΕΣΦΑ του οργανισμού μεταφοράς του αερίου η παρουσία των Ρώσων είναι προφανής. Εδώ μετρούνται κάθε χρόνο τα 2,5 δισεκατομμύρια κυβικά που αγοράζουμε από τους Ρώσους για πάνω από 1 δις ευρώ το χρόνο και στη συνέχεια γίνεται η χρέωση και το αέριο κατεβαίνει στη νότια Ελλάδα, στα εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής, τη βιομηχανία και τους οικιακούς καταναλωτές όμως το χειμώνα του 2009 η επείγουσα εργασία ήταν να διασφαλισθεί για μερικά 24ωρα όχι ότι η Ελλάδα θα έπαιρνε αέριο από την Βουλγαρία αλλά το αντίθετο. Ρώσοι και Ουκρανοί είχαν μία διένεξη πράγμα που έφερε τους Βούλγαρους για μια ακόμη φορά σε πολύ δύσκολη ενεργειακή θέση.


Τάσος Τέλλογλου

Ήσασταν εδώ έτσι δεν είναι;


Απόστολος Παπαδόπουλος - Προιστάμενος Κέντρου Λειτουργίας και Συντήρησης ΔΕΣΦΑ Στρυμονοχωρίου

Ναι ήμουνα εδώ βέβαια.


Ο Απόστολος Παπαδόπουλος είναι ο προϊστάμενος λειτουργίας και συντήρησης του πρώτου σταθμού εισόδου αερίου στη χώρα από το Βορρά.


Απόστολος Παπαδόπουλος - Προιστάμενος Κέντρου Λειτουργίας και Συντήρησης ΔΕΣΦΑ Στρυμονοχωρίου

Από τις πληροφορίες που είχαμε ήτανε ότι όντως το πρόβλημα στην Βουλγαρία ήτανε πάρα πολύ μεγάλο και γι’ αυτό και αποφασίστηκε η λύση του να πάρουν παροχές από εμάς. Τότε το δικό μας σύστημα δεν αντιμετώπισε πρόβλημα


Γιατί συνέβη αυτό; Και τι ρόλο παίζει ή θα μπορούσε να παίζει στην τιμή με την οποία προμηθευόμαστε φυσικό αέριο στην Ελλάδα;


Αλέξης Γιαννακόπουλος - Διευθυντής Δραστηριοτήτων Μεταφοράς και Εκματάλλευσης ΔΕΣΦΑ

Λοιπόν εδώ παρακολουθείτε όλο το εθνικό σύστημα φυσικού αερίου σε όλη την επικράτεια μέσα από ένα δίκτυο οπτικών ινών.


Στο κέντρο επιχειρήσεων του ελληνικού οργανισμού που είναι υπεύθυνος για την μεταφορά του φυσικού αερίου, της ΔΕΣΦΑ, ο υπεύθυνος της εγκατάστασης στο Πάτημα μας έδειξε ότι η Ελλάδα δεν είναι αποκλειστικά εξαρτημένη από το Ρωσικό αέριο.


Η χώρα μας διαθέτει πρόσβαση σε ακόμη δύο πηγές τροφοδοσίας,, μία με αζέρικο και μία με αλγερινό αέριο.


Τάσος Τέλλογλου

Να ρωτήσω κάτι; Τώρα πρακτικά υπάρχει αέριο και από τις 3 αυτές πηγές μέσα στο δίκτυο;


Αλέξης Γιαννακόπουλος - Διευθυντής Δραστηριοτήτων Μεταφοράς και Εκματάλλευσης ΔΕΣΦΑ

Ακριβώς. Και από τις 3 πηγές, συνήθως αυτό είναι το μόνιμο στάτους λειτουργίας είναι αυτό. Ότι και οι 3 πηγές διοχετεύουν.


Τάσος Τέλλογλου

Αυτή την στιγμή βασικά έχουμε εισαγωγή από Τουρκία και Βουλγαρία.


Αλέξης Γιαννακόπουλος - Διευθυντής Δραστηριοτήτων Μεταφοράς και Εκματάλλευσης ΔΕΣΦΑ

Από Τουρκία και από Βουλγαρία ναι. Η συνολική τους κατανάλωση είναι 305.704 κυβικά την ώρα. Η μερίδα του λέοντος μας την δίνουνε φυσικά οι Βούλγαροι από Ρωσία μέσω της Βουλγαρίας. Έτσι; Λοιπόν συνήθως η εισαγωγή από Ρωσία κυμαίνεται σε ένα ποσοστό της τάξεως του 60 65% το υπόλοιπο ένα 15% είναι από Τουρκία και ένα 20% με 25% είναι από το υγροποιημένο φυσικό αέριο από την Ρεβυθούσα.


Δεκαπέντε λεπτά μακριά από το κέντρο ελέγχου και μετά από μια σύντομη βόλτα στον Σαρωνικό με τη συνοδεία του γενικού διευθυντή του ΔΕΣΦΑ Γιώργου Παπαρσένου μπορεί να συναντήσει κανείς ένα μικρό νησάκι ανάμεσα στη Σαλαμίνα και την ακτή της Δυτικής Αττικής.

.

Η Ρεβυθούσα ήταν ένας τόπος αναπαραγωγής κουνελιών έως ότου το δημόσιο αποφάσισε να δημιουργήσει εδώ εγκαταστάσεις υγροποιημένου φυσικού αερίου -αυτού που αποκαλείται και ELENTZI - ώστε να υπάρχει και μια δεύτερη δυνατότητα τροφοδοσίας της ελληνικής αγοράς.


Γεώργιος Παπαρσένος - Διευθύνων Σύμβουλος ΔΕΣΦΑ

Η Ρεβυθούσα εδώ καλύπτει ανάγκες ασφάλειας εφοδιασμού της χώρας.


Με την βοήθεια μιας μακέτας εξερευνούμε τα μυστικά του τόσο σημαντικού για την τροφοδοσία της Ελλάδας με αέριο νησιού.


Τάσος Τέλλογλου

Εδώ δηλαδή έρχεται δηλαδή το πλοίο με το υγροποιημένο φυσικό αέριο.


Γεώργιος Παπαρσένος - Διευθύνων Σύμβουλος ΔΕΣΦΑ

Σωστά και εκφορτώνεται με τα συστήματα που υπάρχουν με τους λεγόμενους βραχίονες, εκφορτώνεται το υγροποιημένο φυσικό αέριο το πλοίο που προσεγγίζει και σε αυτό το σημείο και αποθηκεύεται προσωρινά στις δύο αποθηκευτικές δεξαμενές που βλέπετε.


Τάσος Τέλλογλου

Πόσο μπορεί να μείνει


Γεώργιος Παπαρσένος - Διευθύνων Σύμβουλος ΔΕΣΦΑ

18 ημέρες με βάση τον κώδικα ....Σε αυτές τις 18 ημέρες πρέπει να αεριοποιηθεί, αεριοποιείται στο σύνολο των εγκαταστάσεων που βλέπετε και περνά αεριοποιημένο στην απέναντι πλευρά του νησιού, στην πίσω μεριά, μετράται η ποσότητα και αυτή διοχετεύεται στο δίκτυο φυσικού αερίου της χώρας.


Παρόλα αυτά όμως οι καταναλωτές φυσικού αερίου στην Ελλάδα διαμαρτύρονται ότι οι συνθήκες αλλά και διάφορες ρυθμίσεις που διέπουν το σύστημα μεταφοράς και εμπορίας του αερίου στη χώρα μας τους εμποδίζουν να εκμεταλλευθούν τέτοιες εναλλακτικές περιπτώσεις όπως η Ρεβυθούσα για να εξασφαλίσουν χαμηλότερες τιμές στο μέσο μίας κρίσης που αυτές οι χαμηλότερες τιμές θα τους ήταν εξαιρετικά χρήσιμες. Η πρώτη από αυτές τις ρυθμίσεις είναι αυτή που δίνει την δυνατότητα επιλογής διαφορετικής πηγής φυσικού αερίου σε συγκεκριμένους πελάτες που υπερβαίνουν τα 10 εκ κυβικά το χρόνο - τους λεγόμενους επιλέγοντες πελάτες.


Κωνσταντίνος Κουκλέλης - Πρόεδρος ΕΒΙΚΕΝ

Ο επιλέγων πελάτης και μιλάμε μόνο για 10 με 12 εγκαταστάσεις στην χώρα, μπορεί να επιλέξει παραδείγματος χάρη να φέρει αέριο από την Ρεβυθούσα, LNG. Όμως γιατί λέω στην θεωρία; Διότι το μικρότερο φορτίο που μπορεί να φέρει στην Ρεβυθούσα αντιστοιχεί με τις ετήσιες καταναλώσεις του πιο μεγάλου βιομηχανικού πελάτη. Ενός από τους πιο μεγάλους βιομηχανικούς πελάτες. Επομένως, και όχι μόνο αυτό αλλά πρέπει να απορροφήσει τις ποσότητες αυτές μέσα σε 18 ημέρες διότι η Ρεβυθούσα δεν έχει επαρκείς αποθηκευτικούς χώρους. Άρα είναι αδύνατον για ένα βιομηχανικό καταναλωτή να εισάγει φυσικό αέριο από την Ρεβυθούσα. Επομένως η μόνη άλλη δυνατότητα που έχει είναι να απευθυνθεί σε έναν ηλεκτροπαραγωγό οι οποίοι είναι μεγάλοι καταναλωτές φυσικού αερίου και ο οποίος να, όταν φέρει κάποιο φορτίο φυσικού αερίου να ‘χει κάνει μία συμφωνία ένα μέρος αυτού του φορτίου να καταλήγει στον βιομηχανικό καταναλωτή.


Τάσος Τέλλολγου

Αυτό γίνεται;


Κωνσταντίνος Κουκλέλης - Πρόεδρος ΕΒΙΚΕΝ

Μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει και δεν έχει γίνει και παρόλο που έχουμε ζητήσει πολλές επιχειρήσεις έχουνε ζητήσει να δοθούν προσφορές από τους ηλεκτροπαραγωγούς μέχρι τώρα δεν υπάρχει κάποια προμήθεια που να έχει γίνει κατά αυτόν τον τρόπο.


Τάσος Τέλλολγου

Είπατε ότι η Ρεβυθούσα εξυπηρετεί και την ασφάλεια του εφοδιασμού της χώρας. Υπάρχουν όμως ορισμένοι πελάτες στη χώρα, μεγάλοι πελάτες κυρίως στην βιομηχανία που δεν μπορούν να εκμεταλλευτούν την εναλλακτική πόρτα της Ρεβυθούσας για το φυσικό αέριο. Πληρώνουνε δηλαδή την εγκατάσταση αλλά δεν μπορούν να την εκμεταλλευτούν. Γιατί?


Γεώργιος Παπαρσένος - Διευθύνων Σύμβουλος ΔΕΣΦΑ

Με βάση τον κώδικα διαχείρισης του εθνικού συστήματος φυσικού αερίου, κάποιος ο οποίος προσωρινά αποθηκεύει υγροποιημένο φυσικό αέριο εδώ στην Ρεβυθούσα θα πρέπει να το αεριοποιήσει, δηλαδή να το καταναλώσει μέσα σε δεκαοκτώ μέρες αφότου το εκφόρτωσε. Αυτό στην πραγματικότητα οδηγεί στην καλύτερη αξιοποίηση της Ρεβυθούσας μεγάλων καταναλωτών όπως είναι οι ηλεκτροπαραγωγοί. Γι’ αυτόν τον λόγο είναι σε εξέλιξη η δεύτερη αναβάθμιση αυτών των εγκαταστάσεων της Ρεβυθούσας. Φτιάχνουμε δηλαδή τρίτη δεξαμενή υγροποιημένου φυσικού αερίου. Αυτό θα επιτρέψει ο χρόνος προσωρινής αποθήκευσης από δεκαοκτώ μέρες να γίνει σε 28 μέρες άρα και μικρότεροι καταναλωτές φυσικού αερίου θα μπορέσουν να αξιοποιήσουν αυτό το γεγονός,


Μία ακόμη δυσκολία των μεγάλων παραγωγών να επιλέξουν εναλλακτική πηγή από την ΓΚΑΖΠΡΟΜ είναι η ρήτρα TAKEORPAY - ή αλλιώς «Πάρτο διότι θα το πληρώσεις έτσι και αλλιώς».



Τάσος Τέλλογλου

Ο ρόλος της ύπαρξης της ρήτρας take or pay δηλαδή ότι θα το πληρώσεις ακόμα και αν δεν το πάρεις, αυτή η δυσκαμψία που υπάρχει και από τις δύο πλευρές ποιο είναι;


Κωνσταντίνος Κουκλέλης - Πρόεδρος ΕΒΙΚΕΝ

Αυτό είναι ένας πάρα πολύ σοβαρός παράγοντας διότι εμείς είμαστε υποχρεωμένοι με βάση τις συμβάσεις που έχουμε με την ΔΕΠΑ να δηλώνουμε τις ποσότητες που θα πάρουμε την επόμενη χρονιά και εφόσον, και αν πάρουμε λιγότερο από το 80% της ποσότητος τότε την υπόλοιπη ποσότητα θα πρέπει να την πληρώσουμε στο 100% έστω και αν δεν την έχουμε παραλάβει. Επομένως αυτός είναι σημαντικός ανασταλτικός παράγοντας. Διότι πως μπορούμε ένα χρόνο πριν να γνωρίζουμε πρώτον ποιες θα είναι ακριβώς οι ανάγκες μας του επομένου έτους, μπορεί να έχουμε μία ένδειξη αλλά δεν μπορούμε να ξέρουμε ακριβώς ποιες είναι οι ανάγκες μας. Δεύτερον δεν μπορούμε να ξέρουμε ποιες θα είναι οι τιμές των φορτίων spot και η διαθεσιμότητα τους την επόμενη χρονιά.


Κι έτσι η υπό εξαφάνιση ελληνική βιομηχανία οδηγείται και πάλι στη ζεστή αγκαλιά της Ρωσίας. Μόνο που εκεί κάποιοι κινδυνεύουν με ασφυξία και εξ αιτίας της πτώσης της ζήτησης στην ελληνική αγορά που δυσκολεύει την αποπληρωμή των χρεών του ακριβού αερίου. Σήμερα, ακόμη και κορυφαίες βιομηχανίες της χώρας, λένε πως δεν μπορούν να πληρώσουν.


Τάσος Τέλλογλου

Τώρα χρωστάτε δηλαδή.


Άκης Τσαντεκίδης - Γενικός Διευθυντής Γιούλα Α.Ε.

Τώρα χρωστάμε ναι. Τώρα χρωστάμε στην ΔΕΠΑ βέβαια είμαστε σε επικοινωνία υπάρχει διακανονισμός, εν πάση περιπτώσει αλλά αυτό αν συνεχίσει έτσι είναι δεδομένο ότι κάποια στιγμή θα φτάσουμε στο αδιέξοδο. Κάποια στιγμή θα πούμε δεν μπορούμε πλέον να πληρώσουμε. Και εκεί πλέον είναι η κατάρρευση της εταιρείας μας. Μιας εταιρείας που δραστηριοποιείται στον χώρο αυτό κοντά στα 50 χρόνια και είναι η μοναδική υαλουργία σήμερα στην ελληνική επικράτεια


Μετά από πολύ κόπο και αλλεπάλληλες επαφές καταφέραμε να επικοινωνήσουμε και με τους ανθρώπους που καθορίζουν σε τι τιμή θα κυκλοφορήσει το αέριο στις αρτηρίες της χώρας. Η ΔΕΠΑ από την πλευρά της δεν θεωρεί ότι τα τιμολόγια για τη βιομηχανία είναι ιδιαίτερα ακριβά και αποδίδει το ότι χάνει τον τελευταίο καιρό πελάτες στην πτώση της οικονομικής δραστηριότητας. Ο Νίκος Ψύγκας είναι διευθυντής δραστηριοτήτων εμπορίας αερίου της Δημόσιας Επιχείρησης Αερίου.


Τάσος Τέλλογλου

Γιατί είναι η περιοχή μας από μια άποψη η ακριβότερη της Ευρώπης?


Νίκος Ψύγκας - Διευθυντής Δραστηριοτήτων Εμπορίας Αερίου ΔΕΠΑ

Νομίζω είναι επαρκές το γεγονός ότι ο ανταγωνισμός στη συγκεκριμένη περιοχή είναι μάλλον χαμηλός. Ο ανταγωνισμός μεταξύ των προμηθευτών φυσικού αερίου είναι μάλλον χαμηλός και περιορίζεται σε ουσιαστικά σε 2 χώρες. Στο ρωσικό στην Ρωσία και στην Αλγερία, η οποία διακινεί ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου.


Και ο προμηθευτής της ΔΕΠΑ Γκάζπρομ σε γραπτή απάντηση της στους ΝΕΟΥΣ ΦΑΚΕΛΟΥΣ για την ανταγωνιστικότητα μιλά. Σύμφωνα με τον υπεύθυνο διαμόρφωσης συμβολαίων της GazpromExportKomlev όποια και να είναι η τιμή, το ρωσικό αέριο είναι φθηνότερο από πετρέλαιο, άνεμο, νερό και αέρα ενώ για τα εργοστάσια που πάνε στην Βουλγαρία δεν φταίει η δική τους τιμή, αλλά τα φθηνά εργατικά χέρια της γείτονος.


Όμως εκείνο που ΔΕΠΑ και Γκάζπρομ διστάζουν να παραδεχθούν δημόσια σαν πρόβλημα το αναγνωρίζει ο πρώην διευθύνων Σύμβουλος της και νυν υφυπουργός Ενέργειας Μάκης Παπαγεωργίου. Ο Παπαγεωργίου που ήταν στο τιμόνι της ΔΕΠΑ ως το 2009 λέει ότι η τιμή που δίνουν οι Ρώσοι στην Ελλάδα είναι εξαρτημένη από μία άλλη μορφή ενέργειας, το πετρέλαιο. Όσο ανεβαίνει το πετρέλαιο θα ανεβαίνει λέει και το φυσικό αέριο.


Μάκης Παπαγεωργίου - Υφυπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

Κατ’ αρχήν το ’10 ήταν που ξεκίνησε, ξεκίνησαν οι Βούλγαροι την διαπραγμάτευση και άρχισαν να μειώνονται οι τιμές από την Gazprom, από την μια πλευρά. Από την άλλη πλευρά στην τιμή πώλησης δεν είχαν την παράμετρο του πετρελαίου, εμείς την έχουμε. Συν βεβαίως ότι το ’10 επιβλήθηκε στην τιμή του αερίου ο ειδικός φόρος κατανάλωσης που πρόσθεσε ακόμη περισσότερο και μεγάλωσε η διαφορά.


Πώς όμως ρίχνει κανείς αυτές τις τιμές; Αποφασίσαμε να αναζητήσουμε αυτή την απάντηση από αυτούς που το έχουν ήδη κάνει, δηλαδή τους Βούλγαρους.


Τάσος Τέλλογλου

Μετά από ενάμιση χρόνο διαπραγματεύσεων οι Βούλγαροι κατόρθωσαν να πετύχουν μια τιμή φυσικού αερίου για την 1η Ιανουαρίου 2013 που είναι κατά 22% φθηνότερη σε σχέση με την τιμή που αγόραζαν ως τον Δεκέμβριο του 2012. Έτσι ανοίγει ακόμα περισσότερο η ψαλίδα ανάμεσα στις τιμές που προμηθεύεται φυσικό αέριο η Ελλάδα και στις τιμές που προμηθεύεται φυσικό αέριο η Βουλγαρία, υπέρ της Βουλγαρίας, παρά το γεγονός ότι και οι δύο χώρες παίρνουν φυσικό αέριο από την ίδια σωλήνα.


ΤάσοςΤέλλογλου

Πως επιτύχατε σε αυτή την διαπραγμάτευση;

ΝτίμιταρΓκόγκοφ - ΕκτελεστικόςΔιευθυντής Bulgargaz

Με πολλές διαφωνίες αλλά σίγουρα δείχνοντάς τους τα ιστορικά στοιχεία για το πώς έχει αναπτυχθεί η αγορά του αερίου στην χώρα μας τα τελευταία 12 χρόνια, κατά τα οποία δεν αλλάξαμε κανέναν όρο παράδοσης αφού υπήρχε συμβόλαιο. Δεύτερον, τους δείξαμε ότι δεν γινόταν αυτό το βήμα δεν θα ήταν μια επικερδής κατάσταση και για τις δύο πλευρές. Ενδεχομένως να πουλούσαν αέριο σε υψηλότερη τιμή αλλά ο όγκος θα έπεφτε επειδή οι άνθρωποι, και κυρίως η βιομηχανία θα στρεφόταν σε άλλες μορφές ενέργειας, που θα την έκανε πιο ανταγωνιστική στις αγορές. Αυτό ήταν το κύριο επιχείρημά μας. Ακόμη, σίγουρα τους δείξαμε ότι είμαστε έτοιμοι να δεσμευθούμε για μία σταθερή ποσότητα αερίου για τα επόμενα δέκα χρόνια, πράγμα που αποτελεί πλεονέκτημα για κάθε παραγωγό.


ΤάσοςΤέλλογλου

Ποιο ήταν το μυστικό της διαπραγμάτευσης με την Μόσχα για να πάρετε καλύτερες τιμές από την Γκάζπρομ;


Ντέλυαν Ντόμπρεφ - πρώην Υπουργός Οικονομικών και Ενέργειας

Είχαμε την ευκαιρία να διαπραγματευθούμε ένα νέο συμβόλαιο. Όταν διαπραγματεύεσαι νέα συμβόλαια υπάρχουν φυσικά μεγαλύτερες πιθανότητες για καλύτερους όρους από όταν αλλάζεις το ήδη υπάρχον.


Ντίμιταρ Γκόγκοφ - Εκτελεστικός Διευθυντής Bulgargaz

Δεν θα αρνηθώ ότι προσπαθήσαμε να επιτύχουμε ακόμα χαμηλότερες τιμές. Αλλά βρεθήκαμε σε ένα σημείο που θεωρήσαμε ότι δεν μπορούμε να πετύχουμε κάτι παραπάνω και έτσι αποδεχτήκαμε την τελευταία προσφορά της Γκάζπρομ.


Αυτό βέβαια το ξέρει και η Ελληνική πλευρά.


Μάκης Παπαγεωργίου - Υφυπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

Ναι κοιτάξτε. Ήτανε άλλες οι συνθήκες όταν έγιναν αυτές οι συμβάσεις και δεν μιλώ για πολύ παλιά, πριν από 3-4 χρόνια


Τάσος Τέλλογλου

Δηλαδή αυτό που σας ρωτάω είναι μήπως θα ‘πρεπε να ‘χουν αλλάξει εδώ και κάποιο καιρό αυτές οι συμβάσεις;


Μάκης Παπαγεωργίου - Υφυπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

Έγινε η επιλογή κρίθηκε αν θέλετε την άποψη μου το 10 το 11 ότι λόγω της ιδιωτικοποίησης αυτό θα πρέπει να γίνει με την νέα ιδιοκτησία της ΔΕΠΑ. Το οποίο και εφαρμόστηκε, έτσι; Βεβαίως θα μπορούσατε να με ρωτήσετε προφανώς αν θα μπορούσε να γίνει και ανάποδα έτσι; Είναι πολύ λογικό. Αυτό επελέγη.


Η ιδιωτικοποίηση της ΔΕΠΑ λοιπόν αποτρέπει νέα τιμολόγια για τη βιομηχανία που θα μπορούσαν να διατηρήσουν μερικές από τις βιομηχανικές θέσεις που τόσο έχει ανάγκη η χώρα . Ο Παπαγεωργίου όμως μας λέει ότι κάτι πρόκειται να αλλάξει.


Τάσος Τέλλογλου

Το περασμένο χρόνο υπήρξανε μία σειρά νομίζω 10 ή 12 χώρες της κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης που πέτυχαν κάποιες μειώσεις των τιμών από την Gazprom. Εμείς γιατί δεν προσκολληθήκαμε σ’ αυτό το τραίνο;


Μάκης Παπαγεωργίου - Υφυπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

Δεν μπορώ να απαντήσω για το παρελθόν. Δεν γνωρίζω γιατί δεν έγινε αυτή η προσπάθεια. Έγινε τώρα. Έγινε τώρα με, ξεκίνησε το φθινόπωρο συνεχίστηκε έχω όπως σας είπα και πριν έχω στείλει επιστολές τόσο στον υπουργό ενέργειας της Ρωσίας όσο και στον κύριο Μίλερ ο οποίος είναι επικεφαλής της Gazprom και περιμένω σύντομα απαντήσεις. Γίνεται έντονη προσπάθεια. Αλλά θα πρέπει να ξέρετε ότι και η Gazprom είναι ένας σκληρός παίκτης σε αυτά τα θέματα. Το γεγονός ότι ήδη βέβαια έχει κάνει τέτοιου είδους κινήσεις σε άλλες χώρες το οποίο συνδυάζεται βεβαίως και με την γενικότερη πολιτική ως προς την ευρωπαϊκή επιτροπή θέλω να πιστεύω ότι θα υπάρχουν καλά αποτελέσματα και για μας σε σύντομο διάστημα.


Ο ερευνητής Κωνσταντίνος Φίλης συμφωνεί και αυτός ότι η διαπραγμάτευση με τους Ρώσους που μπορεί να είναι και τα νέα αφεντικά της ΔΕΠΑ δεν θα είναι αποκλειστικά οικονομική.


Κωνσταντίνος Φίλης - Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων

Εκτιμώ ότι ανάλογα και το πώς θα εξελιχθεί και η ιδιωτικοποίηση της ΔΕΠΑ θα έχουμε εξελίξεις είτε προς το ευμενέστερο είτε προς το δυσμενέστερο για τα ελληνικά συμφέροντα διότι είναι λογικό αν η Gazprom εξαγοράσει την ΔΕΠΑ να μπορεί να επιβάλλει τις την δική της πολιτική τιμολογιακή να μπορεί να παίξει δηλαδή με τις τιμές να μπορεί να μειώσει τις τιμές θέλοντας να βελτιώσει και το κλίμα στις σχέσεις αλλά να δείξει και ένα άλλο πρόσωπο προς την δοκιμαζόμενη ελληνική κοινωνία.


Τάσος Τέλλογλου

Είναι δηλαδή διαπραγμάτευση της ελληνικής με την ρωσική κυβέρνηση.


Κωνσταντίνος Φίλης - Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων

Είναι θέμα καθαρά διαπραγμάτευσης πολιτικής, καταρχάς με πολιτικούς όρους και δευτερευόντως με οικονομικούς μεταξύ Αθήνας και Μόσχας. Αλλά για να μην στεκόμαστε μόνο σε αυτό το σκέλος η χώρα μας πρέπει να είναι σε μία συστηματική αναζήτηση εναλλακτικών προμηθευτών όχι γιατί είναι κακή η εξάρτηση από την Ρωσία από όπου και αν προέρχεται η εξάρτηση δεν είναι καλή για το εθνικό συμφέρον. Όσο περιορίζεις τις εξαρτήσεις που έχεις από τρίτους τόσο μεγαλύτερα είναι τα περιθώρια ελιγμών σουείτε αυτό αφορά σε τιμές φυσικού αερίου είτε αυτό αφορά σε πολιτικές είτε αυτό αφορά ευρύτερα τον τρόπο όπου η χώρα σχεδιάζει και διαμορφώνει την πολιτική της είτε περιφερειακά είτε ευρωπαϊκά είτε παγκόσμια.


Στη συνάντηση του πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά με τους βιομηχάνους πάντως εκείνοι του είπαν ότι η αύξηση που επήλθε τα τελευταία χρόνια στην ανταγωνιστικότητα της χώρας κόβοντας μισθούς ξοδεύεται αφειδώς στις τιμές ενέργειας που είναι υψηλότερες στην Ευρώπη.


Από την άλλη το εργοστάσιο του Βουλγαράκη Γιούλα έγινε πρωτοσέλιδο γιατί όταν εξέθεσε τα προβλήματά του στον εκπρόσωπο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου στην Ελλάδα εκείνος τους έδειξε λένε το δρόμο για τα Βαλκάνια. Πάντως όταν μετρούν την επιβάρυνση από την αύξηση της τιμής του αερίου τα τελευταία τρία χρόνια και εκείνοι δεν το αποκλείουν.


Άκης Τσαντεκίδης - Γενικός Διευθυντής Γιούλα Α.Ε.

Εξαρτάται η επιβίωση μας από αυτό το, αυτή την τιμή.


Τάσος Τέλλογλου

Τον χρόνο. Δηλαδή περίπου έχετε φτάσει τώρα σωρευτικά ας πούμε αν μπούμε τώρα στον τέταρτο χρόνο να ‘χετε δώσει 16.000.000 παραπάνω σε αέριο.


Άκης Τσαντεκίδης - Γενικός Διευθυντής Γιούλα Α.Ε.

Θα ‘χαμε κάνει μια επένδυση ακόμα κλίβανο. Αυτό, τα λεφτά αυτά ακριβώς είναι τα χρήματα που χρειάζονται για να επενδύσουμε σε ένα κλίβανο ακόμα. Πέραν των άλλων έτσι; Σας το λέω σχηματικά για να καταλάβετε τι σημαίνει το νούμερο αυτό σε μία υαλουργία.


Στο άλλο εργοστάσιο της επιχείρησης στην Ελευσίνα τώρα το χρησιμοποιούν σαν αποθήκη του παραγωγικού τους εργοστασίου στην Βουλγαρία.


Τάσος Τέλλογλου

Πόσες θέσεις εργασίας κάνατε εξαγωγή από εδώ στην Βουλγαρία;


Άκης Τσαντεκίδης - Γενικός Διευθυντής Γιούλα Α.Ε.

300 θέσεις εργασίας. Το εργοστάσιο αυτό είχε φτάσει μέχρι 400 άτομα να δουλεύει και όλη αυτή η δραστηριότητα μεταφέρθηκε πάνω. Αυτή την στιγμή στο εργοστάσιο της Βουλγαρίας επειδή είναι λίγο μεγαλύτερο απ’ αυτό δουλεύουνε 450 με 500 άτομα ανάλογα την περίοδο. Και παράγουν το ίδιο προιόν που παρήγαμε εδώ παλιά.


Και όσο για το άλλο υφιστάμενο εργοστάσιο στο Αιγάλεω;


Άκης Τσαντεκίδης - Γενικός Διευθυντής Γιούλα Α.Ε.

Το πιο πιθανό είναι αυτό ότι αυτό ο όγκος της παραγωγής μας δεδομένης και της κρίσης στην ελληνική επικράτεια που δεν ξέρουμε που θα καταλήξει, που θα φτάσει μάλλον, είναι να μεταφερθεί κάπου αλλού. Αν συνεχιστεί αυτή η κατάσταση.








Σχόλιο

Προσθέστε το σχόλιό σας



Την Τρίτη 14 Μαΐου στις 23.15 στον ΣΚΑΪ ΟΙ ΝΕΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ανοίγουν το μεγάλο θέμα των χιλιάδων θέσεων εργασίας που είτε ήδη χάθηκαν είτε κινδυνεύουν σήμερα να χαθούν από το ύψος της τιμής του φυσικού αερίου που κινεί τις μεγάλες ελληνικές βιομηχανίες. Ο Τάσος Τέλλογλου ξεκινά ένα μεγάλο οδοιπορικό από ελληνικά εργοστάσια που αναγκάστηκαν ή σκέφτονται να μεταφέρουν θέσεις εργασίας σε γειτονικές χώρες όπως η Βουλγαρία εξαιτίας του ενεργειακού κόστους παραγωγής και αναζητά απαντήσεις στο ερώτημα γιατί το φυσικό αέριο είναι φθηνότερο σε μία χώρα που προμηθεύεται αέριο από τον ίδιο αγωγό με την Ελλάδα. Με την κάμερα της εκπομπής συναντούμε τον υπουργό Ενέργειας της προηγούμενης βουλγάρικης κυβέρνησης που παραιτήθηκε υπό την πίεση χιλιάδων διαδηλωτών ενάντια στην αυξημένη τιμή του ρεύματος. Πίσω στην Ελλάδα, Οι Νέοι Φάκελοι ακολουθούν την διαδρομή του αερίου που κινεί την ελληνική βιομηχανία από τα ελληνοβουλγαρικά σύνορα μέχρι και το μικρό νησί του Σαρωνικού, που για πολλούς δίνει ελπίδα σε εναλλακτικές πηγές ενέργειας. Ο Τάσος Τέλλογλου επισκέπτεται το κέντρο επιχειρήσεων του Διαχειριστή του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου, μιλά με την Δημόσια Επιχείρηση Αερίου που καθορίζει τις τιμές, αλλά και με τους ανθρώπους που γνωρίζουν καλύτερα από όλους το αν η χώρα είναι πραγματικά εξαρτημένη από το ρωσικό αέριο αλλά και τι ακριβώς σημαίνει κάτι τέτοιο για την ελληνική βιομηχανία.